Array
(
[TAGS] =>
[~TAGS] =>
[ID] => 17024
[~ID] => 17024
[NAME] => Штучныя гнёзды для вялікага крахаля ўстанавілі ў Бераставіцкім раёне
[~NAME] => Штучныя гнёзды для вялікага крахаля ўстанавілі ў Бераставіцкім раёне
[IBLOCK_ID] => 1
[~IBLOCK_ID] => 1
[IBLOCK_SECTION_ID] => 10
[~IBLOCK_SECTION_ID] => 10
[DETAIL_TEXT] =>
Біялагічны заказнік мясцовага значэння “Свіслач”, што раскінуўся на мяжы Бераставіцкага і Гродзенскага раёнаў, быў створаны амаль 15 гадоў таму. Сёння гэты ўчастак нізіннага балота ў пойме ракі Свіслач выбіраюць месцам свайго гнездавання і прыпынку ў час пералётаў многія рэдкія не толькі для Беларусі, але і для сусветнай фаўны віды птушак. На дадзены момант арнітафаўна тэрыторыі прадстаўлена больш чым 150 відамі птушак, з якіх каля 40 занесены ў Чырвоную кнігу Рэспублікі Беларусь.
Менавіта гэтае, некранутае чалавекам месца, аблюбаваў і вялікі крахаль – самая буйная качка, што гняздуецца на тэрыторыі нашай краіны. Каб захаваць і памножыць унікальную папуляцыю дадзенага віду, днямі на тэрыторыі заказніку прайшла незвычайная акцыя па ўстаноўцы скрынь для гнездавання гэтай рэдкай птушкі.
Па словах начальніка аддзела арганізацыі вытворчасці ўпраўлення сельскай гаспадаркі і харчавання райвыканкама Аляксандра Курылы, гнёзды былі створаны ў рамках дзяржаўнай праграмы “Ахова навакольнага асяроддзя і ўстойлівае выкарыстанне прыродных рэсурсаў на 2016-2020 гады”. Партнёрамі Бераставіцкага райвыканкама выступілі Гродзенскі дзяржаўны ўніверсітэт імя Янкі Купалы і грамадская арганізацыя “Ахова птушак Бацькаўшыны”. Менавіта імі была праведзена грунтоўная работа па даследаванні і вывучэнні гэтых рэдкіх птушак, распрацавана будучая мадэль гнёздаў, абрана месца для іх ўстаноўкі і іншае.
- Вялікі крахаль – птушка вельмі прыгожая, - гаворыць намеснік старшыні Гродзенскага аддзялення ГА “Ахова птушак Беларусі” Дзмітрый Вінчэўскі. – У самца ў шлюбным уборы галава і верхняя частка шыі чорныя з цёмна-зялёным металічным адлівам. Самка, маладыя птушкі i самец у няшлюбным ўборы - з белым нiзам, папялістымi бакамi i спiной. Цёмна-ржавага колеру галава з чубам рэзка адмежаваная ад белай шыі i белага горла. На тэрыторыі рэспублікі зафіксавана прыблізна 100 пар гэтага віду птушак. У гнездавы перыяд яны засяляюць прэснаводныя вадаёмы з лясістымі берагамі. Добра падыходзяць невялікія азёры ці вадасховішчы, дзе зазвычай птушка трымаецца недалёка ад берага ў цені дрэў. Гняздуецца часцей за ўсё ў дуплах, норах, пад камянямi або дрэвамі, вырванымі з каранямі, займае і гнездавыя скрыні.
Таму нездарма адна з такіх штучных скрынь была размешчана на высокім старым дрэве бліз вёскі Знайдзіна, якраз непадалёк ад каналу, каб птушка лёгка змагла ўзляцець і ў выпадку небяспекі сесці на ваду.
Па словах Дзмітрыя Яўгеньевіча, ужо гэтай вясною у выпадку паспяховага гнездавання, плануецца павелічэнне колькасці штучных скрынь з трох да дзесяці.
Дарэчы, дапамогу пад час ўстаноўкі штучных гнёздаў аказалі і супрацоўнікі Бераставіцкага РАНС.
Я ж, назіраючы за ўсім, адначасова лавіла сябе на думцы, што сёння тэрыторыя заказніка валодае вялікім турыстычным патэнцыялам. Заказнік, як і ўся пойма ракі Свіслач ад в. Знайдзіна да вусця Свіслачы, вельмі перспектыўнае месца для арганізацыі і развіцця тут перш за ўсё экатурызму. А ўлічваючы, што прама з абочыны дарогі мы маем мажлівасць назіраць за жыццём насельнікаў нізіннага балота і берагавых схілаў самой Свіслачы, гэтая ідэя яўна не павінна застацца па-за ўвагай. Застаецца толькі ўвасобіць яе ў жыццё.
Вольга ЗАЕНЧКОЎСКАЯ, фота аўтара
[~DETAIL_TEXT] =>
Біялагічны заказнік мясцовага значэння “Свіслач”, што раскінуўся на мяжы Бераставіцкага і Гродзенскага раёнаў, быў створаны амаль 15 гадоў таму. Сёння гэты ўчастак нізіннага балота ў пойме ракі Свіслач выбіраюць месцам свайго гнездавання і прыпынку ў час пералётаў многія рэдкія не толькі для Беларусі, але і для сусветнай фаўны віды птушак. На дадзены момант арнітафаўна тэрыторыі прадстаўлена больш чым 150 відамі птушак, з якіх каля 40 занесены ў Чырвоную кнігу Рэспублікі Беларусь.
Менавіта гэтае, некранутае чалавекам месца, аблюбаваў і вялікі крахаль – самая буйная качка, што гняздуецца на тэрыторыі нашай краіны. Каб захаваць і памножыць унікальную папуляцыю дадзенага віду, днямі на тэрыторыі заказніку прайшла незвычайная акцыя па ўстаноўцы скрынь для гнездавання гэтай рэдкай птушкі.
Па словах начальніка аддзела арганізацыі вытворчасці ўпраўлення сельскай гаспадаркі і харчавання райвыканкама Аляксандра Курылы, гнёзды былі створаны ў рамках дзяржаўнай праграмы “Ахова навакольнага асяроддзя і ўстойлівае выкарыстанне прыродных рэсурсаў на 2016-2020 гады”. Партнёрамі Бераставіцкага райвыканкама выступілі Гродзенскі дзяржаўны ўніверсітэт імя Янкі Купалы і грамадская арганізацыя “Ахова птушак Бацькаўшыны”. Менавіта імі была праведзена грунтоўная работа па даследаванні і вывучэнні гэтых рэдкіх птушак, распрацавана будучая мадэль гнёздаў, абрана месца для іх ўстаноўкі і іншае.
- Вялікі крахаль – птушка вельмі прыгожая, - гаворыць намеснік старшыні Гродзенскага аддзялення ГА “Ахова птушак Беларусі” Дзмітрый Вінчэўскі. – У самца ў шлюбным уборы галава і верхняя частка шыі чорныя з цёмна-зялёным металічным адлівам. Самка, маладыя птушкі i самец у няшлюбным ўборы - з белым нiзам, папялістымi бакамi i спiной. Цёмна-ржавага колеру галава з чубам рэзка адмежаваная ад белай шыі i белага горла. На тэрыторыі рэспублікі зафіксавана прыблізна 100 пар гэтага віду птушак. У гнездавы перыяд яны засяляюць прэснаводныя вадаёмы з лясістымі берагамі. Добра падыходзяць невялікія азёры ці вадасховішчы, дзе зазвычай птушка трымаецца недалёка ад берага ў цені дрэў. Гняздуецца часцей за ўсё ў дуплах, норах, пад камянямi або дрэвамі, вырванымі з каранямі, займае і гнездавыя скрыні.
Таму нездарма адна з такіх штучных скрынь была размешчана на высокім старым дрэве бліз вёскі Знайдзіна, якраз непадалёк ад каналу, каб птушка лёгка змагла ўзляцець і ў выпадку небяспекі сесці на ваду.
Па словах Дзмітрыя Яўгеньевіча, ужо гэтай вясною у выпадку паспяховага гнездавання, плануецца павелічэнне колькасці штучных скрынь з трох да дзесяці.
Дарэчы, дапамогу пад час ўстаноўкі штучных гнёздаў аказалі і супрацоўнікі Бераставіцкага РАНС.
Я ж, назіраючы за ўсім, адначасова лавіла сябе на думцы, што сёння тэрыторыя заказніка валодае вялікім турыстычным патэнцыялам. Заказнік, як і ўся пойма ракі Свіслач ад в. Знайдзіна да вусця Свіслачы, вельмі перспектыўнае месца для арганізацыі і развіцця тут перш за ўсё экатурызму. А ўлічваючы, што прама з абочыны дарогі мы маем мажлівасць назіраць за жыццём насельнікаў нізіннага балота і берагавых схілаў самой Свіслачы, гэтая ідэя яўна не павінна застацца па-за ўвагай. Застаецца толькі ўвасобіць яе ў жыццё.
Вольга ЗАЕНЧКОЎСКАЯ, фота аўтара
[DETAIL_TEXT_TYPE] => html
[~DETAIL_TEXT_TYPE] => html
[PREVIEW_TEXT] => Штучныя гнёзды для вялікага крахаля ўстанавілі ў Бераставіцкім раёне
[~PREVIEW_TEXT] => Штучныя гнёзды для вялікага крахаля ўстанавілі ў Бераставіцкім раёне
[PREVIEW_TEXT_TYPE] => html
[~PREVIEW_TEXT_TYPE] => html
[DETAIL_PICTURE] => Array
(
[ID] => 33919
[TIMESTAMP_X] => 01.04.2025 16:07:05
[MODULE_ID] => iblock
[HEIGHT] => 683
[WIDTH] => 1024
[FILE_SIZE] => 182434
[CONTENT_TYPE] => image/jpeg
[SUBDIR] => iblock/5e8
[FILE_NAME] => 1e6nr7huqug0hx7j9edzq2ng1hzqmm8x.jpg
[ORIGINAL_NAME] => IMG_4698.jpg
[DESCRIPTION] =>
[HANDLER_ID] =>
[EXTERNAL_ID] => 95827612c95bbafbc50e792e64edda57
[VERSION_ORIGINAL_ID] =>
[META] =>
[SRC] => /upload/iblock/5e8/1e6nr7huqug0hx7j9edzq2ng1hzqmm8x.jpg
[UNSAFE_SRC] => /upload/iblock/5e8/1e6nr7huqug0hx7j9edzq2ng1hzqmm8x.jpg
[SAFE_SRC] => /upload/iblock/5e8/1e6nr7huqug0hx7j9edzq2ng1hzqmm8x.jpg
[ALT] => Штучныя гнёзды для вялікага крахаля ўстанавілі ў Бераставіцкім раёне
[TITLE] => Штучныя гнёзды для вялікага крахаля ўстанавілі ў Бераставіцкім раёне
)
[~DETAIL_PICTURE] => 33919
[TIMESTAMP_X] => 09.04.2025 18:11:24
[~TIMESTAMP_X] => 09.04.2025 18:11:24
[ACTIVE_FROM_X] => 2017-10-26 00:00:00
[~ACTIVE_FROM_X] => 2017-10-26 00:00:00
[ACTIVE_FROM] => 26.10.2017
[~ACTIVE_FROM] => 26.10.2017
[LIST_PAGE_URL] => /news/
[~LIST_PAGE_URL] => /news/
[DETAIL_PAGE_URL] => /news/obshchestvo/%D1%88%D1%82%D1%83%D1%87%D0%BD%D1%8B%D1%8F-%D0%B3%D0%BD%D1%91%D0%B7%D0%B4%D1%8B-%D0%B4%D0%BB%D1%8F-%D0%B2%D1%8F%D0%BB%D1%96%D0%BA%D0%B0%D0%B3%D0%B0-%D0%BA%D1%80%D0%B0%D1%85%D0%B0%D0%BB%D1%8F-%D1%9E/
[~DETAIL_PAGE_URL] => /news/obshchestvo/%D1%88%D1%82%D1%83%D1%87%D0%BD%D1%8B%D1%8F-%D0%B3%D0%BD%D1%91%D0%B7%D0%B4%D1%8B-%D0%B4%D0%BB%D1%8F-%D0%B2%D1%8F%D0%BB%D1%96%D0%BA%D0%B0%D0%B3%D0%B0-%D0%BA%D1%80%D0%B0%D1%85%D0%B0%D0%BB%D1%8F-%D1%9E/
[LANG_DIR] => /
[~LANG_DIR] => /
[CODE] => штучныя-гнёзды-для-вялікага-крахаля-ў
[~CODE] => штучныя-гнёзды-для-вялікага-крахаля-ў
[EXTERNAL_ID] => 17024
[~EXTERNAL_ID] => 17024
[IBLOCK_TYPE_ID] => news
[~IBLOCK_TYPE_ID] => news
[IBLOCK_CODE] => corporate_news_s1
[~IBLOCK_CODE] => corporate_news_s1
[IBLOCK_EXTERNAL_ID] =>
[~IBLOCK_EXTERNAL_ID] =>
[LID] => s1
[~LID] => s1
[NAV_RESULT] =>
[NAV_CACHED_DATA] =>
[DISPLAY_ACTIVE_FROM] => 26.10.2017
[IPROPERTY_VALUES] => Array
(
[SECTION_META_TITLE] => Штучныя гнёзды для вялікага крахаля ўстанавілі ў Бераставіцкім раёне
[SECTION_META_KEYWORDS] => Новости
[SECTION_META_DESCRIPTION] =>
[SECTION_PAGE_TITLE] => Штучныя гнёзды для вялікага крахаля ўстанавілі ў Бераставіцкім раёне
[ELEMENT_META_TITLE] => Штучныя гнёзды для вялікага крахаля ўстанавілі ў Бераставіцкім раёне
[ELEMENT_META_KEYWORDS] => Общество
[ELEMENT_META_DESCRIPTION] => Біялагічны заказнік мясцовага значэння “Свіслач”, што раскінуўся на мяжы Бераставіцкага і Гродзенскага раёнаў, быў створаны амаль 15 гадоў таму Сёння гэты ўчастак нізіннага балота ў пойме ракі Свіслач выбіраюць месцам свайго гнездавання і прыпынку ў час пералётаў многія рэдкія не толькі для Беларусі, але і для сусветнай фаўны віды птушак.
[ELEMENT_PAGE_TITLE] => Штучныя гнёзды для вялікага крахаля ўстанавілі ў Бераставіцкім раёне
)
[FIELDS] => Array
(
[TAGS] =>
)
[PROPERTIES] => Array
(
[VIDEO] => Array
(
[ID] => 4
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Видео
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => VIDEO
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => F
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] => mpg, avi, wmv, mpeg, mpe, flv, mp4
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Видео
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[DONT_SHOW] => Array
(
[ID] => 6
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Не отображать в верхней карусели на главной
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => DONT_SHOW
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => L
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => C
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[VALUE_ENUM_ID] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Не отображать в верхней карусели на главной
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[AUTHOR] => Array
(
[ID] => 7
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Автор
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => AUTHOR
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => S
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Автор
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[WATERMARKER] => Array
(
[ID] => 8
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Водяной знак
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => WATERMARKER
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => F
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] => jpg, gif, bmp, png, jpeg, webp
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Водяной знак
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[WATERMARKER_PREV] => Array
(
[ID] => 9
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Водяной знак в превью
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => WATERMARKER_PREV
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => F
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] => jpg, gif, bmp, png, jpeg, webp
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Водяной знак в превью
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[DONT_SHOW_LIST] => Array
(
[ID] => 11
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Не отображать в карусели с разделами на главной
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => DONT_SHOW_LIST
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => L
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => C
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[VALUE_ENUM_ID] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Не отображать в карусели с разделами на главной
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[MAIN_SECTION] => Array
(
[ID] => 12
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Главный раздел
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => MAIN_SECTION
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => L
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[VALUE_ENUM_ID] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Главный раздел
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[PHOTOGRAPHER] => Array
(
[ID] => 13
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Фотограф
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => PHOTOGRAPHER
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => S
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Фотограф
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[NASHE_VIDEO] => Array
(
[ID] => 14
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Наше видео
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => NASHE_VIDEO
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => S
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] => video
[USER_TYPE_SETTINGS] => Array
(
[BUFFER_LENGTH] => 10
[CONTROLBAR] => bottom
[AUTOSTART] => N
[VOLUME] => 90
[SKIN] =>
[FLASHVARS] =>
[WMODE_FLV] => transparent
[BGCOLOR] => FFFFFF
[COLOR] => 000000
[OVER_COLOR] => 000000
[SCREEN_COLOR] => 000000
[SILVERVARS] =>
[WMODE_WMV] => windowless
[WIDTH] => 400
[HEIGHT] => 300
)
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Наше видео
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[YOUTUBE_VIDEO] => Array
(
[ID] => 15
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Наше видео ютуб
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => YOUTUBE_VIDEO
[DEFAULT_VALUE] => https://www.youtube.com/embed/
[PROPERTY_TYPE] => S
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Наше видео ютуб
[~DEFAULT_VALUE] => https://www.youtube.com/embed/
)
[YES_WATERMARK] => Array
(
[ID] => 17
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Выводить водяной знак
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => YES_WATERMARK
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => L
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => C
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[VALUE_ENUM_ID] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Выводить водяной знак
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[YES_WATERMARK_PREV] => Array
(
[ID] => 18
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Выводить водяной знак превью
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => YES_WATERMARK_PREV
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => L
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => C
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[VALUE_ENUM_ID] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Выводить водяной знак превью
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[DETAIL_PICTERS_NEW] => Array
(
[ID] => 19
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Детальная картинка
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => DETAIL_PICTERS_NEW
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => F
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] => jpg, gif, bmp, png, jpeg, webp
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Детальная картинка
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
)
[DISPLAY_PROPERTIES] => Array
(
)
[IBLOCK] => Array
(
[ID] => 1
[~ID] => 1
[TIMESTAMP_X] => 05.09.2026 23:21:37
[~TIMESTAMP_X] => 05.09.2026 23:21:37
[IBLOCK_TYPE_ID] => news
[~IBLOCK_TYPE_ID] => news
[LID] => s1
[~LID] => s1
[CODE] => corporate_news_s1
[~CODE] => corporate_news_s1
[API_CODE] =>
[~API_CODE] =>
[REST_ON] => N
[~REST_ON] => N
[NAME] => Новости
[~NAME] => Новости
[ACTIVE] => Y
[~ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[~SORT] => 500
[LIST_PAGE_URL] => /news/
[~LIST_PAGE_URL] => /news/
[DETAIL_PAGE_URL] => #SITE_DIR#/news/#SECTION_CODE_PATH#/#ELEMENT_CODE#/
[~DETAIL_PAGE_URL] => #SITE_DIR#/news/#SECTION_CODE_PATH#/#ELEMENT_CODE#/
[SECTION_PAGE_URL] => #SITE_DIR#/news/#SECTION_CODE_PATH#/
[~SECTION_PAGE_URL] => #SITE_DIR#/news/#SECTION_CODE_PATH#/
[CANONICAL_PAGE_URL] => https://beresta.by/news/corporate_news_s1/
[~CANONICAL_PAGE_URL] => https://beresta.by/news/corporate_news_s1/
[PICTURE] =>
[~PICTURE] =>
[DESCRIPTION] =>
[~DESCRIPTION] =>
[DESCRIPTION_TYPE] => text
[~DESCRIPTION_TYPE] => text
[RSS_TTL] => 24
[~RSS_TTL] => 24
[RSS_ACTIVE] => Y
[~RSS_ACTIVE] => Y
[RSS_FILE_ACTIVE] => N
[~RSS_FILE_ACTIVE] => N
[RSS_FILE_LIMIT] =>
[~RSS_FILE_LIMIT] =>
[RSS_FILE_DAYS] =>
[~RSS_FILE_DAYS] =>
[RSS_YANDEX_ACTIVE] => N
[~RSS_YANDEX_ACTIVE] => N
[XML_ID] =>
[~XML_ID] =>
[TMP_ID] => 06c8f2cf310019e0e1a4aba1d7054c32
[~TMP_ID] => 06c8f2cf310019e0e1a4aba1d7054c32
[INDEX_ELEMENT] => Y
[~INDEX_ELEMENT] => Y
[INDEX_SECTION] => Y
[~INDEX_SECTION] => Y
[WORKFLOW] => N
[~WORKFLOW] => N
[BIZPROC] => N
[~BIZPROC] => N
[SECTION_CHOOSER] => L
[~SECTION_CHOOSER] => L
[LIST_MODE] =>
[~LIST_MODE] =>
[RIGHTS_MODE] => S
[~RIGHTS_MODE] => S
[SECTION_PROPERTY] => N
[~SECTION_PROPERTY] => N
[PROPERTY_INDEX] => N
[~PROPERTY_INDEX] => N
[VERSION] => 1
[~VERSION] => 1
[LAST_CONV_ELEMENT] => 0
[~LAST_CONV_ELEMENT] => 0
[SOCNET_GROUP_ID] =>
[~SOCNET_GROUP_ID] =>
[EDIT_FILE_BEFORE] =>
[~EDIT_FILE_BEFORE] =>
[EDIT_FILE_AFTER] =>
[~EDIT_FILE_AFTER] =>
[SECTIONS_NAME] => Разделы
[~SECTIONS_NAME] => Разделы
[SECTION_NAME] => Раздел
[~SECTION_NAME] => Раздел
[ELEMENTS_NAME] => Элементы
[~ELEMENTS_NAME] => Элементы
[ELEMENT_NAME] => Элемент
[~ELEMENT_NAME] => Элемент
[FULLTEXT_INDEX] => N
[~FULLTEXT_INDEX] => N
[EXTERNAL_ID] =>
[~EXTERNAL_ID] =>
[LANG_DIR] => /
[~LANG_DIR] => /
[SERVER_NAME] => beresta.by
[~SERVER_NAME] => beresta.by
)
[SECTION] => Array
(
[PATH] => Array
(
[0] => Array
(
[ID] => 10
[~ID] => 10
[CODE] => obshchestvo
[~CODE] => obshchestvo
[XML_ID] =>
[~XML_ID] =>
[EXTERNAL_ID] =>
[~EXTERNAL_ID] =>
[IBLOCK_ID] => 1
[~IBLOCK_ID] => 1
[IBLOCK_SECTION_ID] =>
[~IBLOCK_SECTION_ID] =>
[SORT] => 500
[~SORT] => 500
[NAME] => Общество
[~NAME] => Общество
[ACTIVE] => Y
[~ACTIVE] => Y
[DEPTH_LEVEL] => 1
[~DEPTH_LEVEL] => 1
[SECTION_PAGE_URL] => /news/obshchestvo/
[~SECTION_PAGE_URL] => /news/obshchestvo/
[IBLOCK_TYPE_ID] => news
[~IBLOCK_TYPE_ID] => news
[IBLOCK_CODE] => corporate_news_s1
[~IBLOCK_CODE] => corporate_news_s1
[IBLOCK_EXTERNAL_ID] =>
[~IBLOCK_EXTERNAL_ID] =>
[GLOBAL_ACTIVE] => Y
[~GLOBAL_ACTIVE] => Y
[IPROPERTY_VALUES] => Array
(
[SECTION_META_TITLE] => Общество
[SECTION_META_KEYWORDS] => Новости
[SECTION_META_DESCRIPTION] =>
[SECTION_PAGE_TITLE] => Общество
[ELEMENT_META_TITLE] => Общество
[ELEMENT_META_KEYWORDS] => Новости
[ELEMENT_META_DESCRIPTION] => .
[ELEMENT_PAGE_TITLE] => Общество
)
)
)
)
[SECTION_URL] => /news/obshchestvo/
[META_TAGS] => Array
(
[TITLE] => Штучныя гнёзды для вялікага крахаля ўстанавілі ў Бераставіцкім раёне
[BROWSER_TITLE] => Штучныя гнёзды для вялікага крахаля ўстанавілі ў Бераставіцкім раёне
[KEYWORDS] => Общество
[DESCRIPTION] => Біялагічны заказнік мясцовага значэння “Свіслач”, што раскінуўся на мяжы Бераставіцкага і Гродзенскага раёнаў, быў створаны амаль 15 гадоў таму Сёння гэты ўчастак нізіннага балота ў пойме ракі Свіслач выбіраюць месцам свайго гнездавання і прыпынку ў час пералётаў многія рэдкія не толькі для Беларусі, але і для сусветнай фаўны віды птушак.
)
)
Біялагічны заказнік мясцовага значэння “Свіслач”, што раскінуўся на мяжы Бераставіцкага і Гродзенскага раёнаў, быў створаны амаль 15 гадоў таму. Сёння гэты ўчастак нізіннага балота ў пойме ракі Свіслач выбіраюць месцам свайго гнездавання і прыпынку ў час пералётаў многія рэдкія не толькі для Беларусі, але і для сусветнай фаўны віды птушак. На дадзены момант арнітафаўна тэрыторыі прадстаўлена больш чым 150 відамі птушак, з якіх каля 40 занесены ў Чырвоную кнігу Рэспублікі Беларусь.
Менавіта гэтае, некранутае чалавекам месца, аблюбаваў і вялікі крахаль – самая буйная качка, што гняздуецца на тэрыторыі нашай краіны. Каб захаваць і памножыць унікальную папуляцыю дадзенага віду, днямі на тэрыторыі заказніку прайшла незвычайная акцыя па ўстаноўцы скрынь для гнездавання гэтай рэдкай птушкі.
Па словах начальніка аддзела арганізацыі вытворчасці ўпраўлення сельскай гаспадаркі і харчавання райвыканкама Аляксандра Курылы, гнёзды былі створаны ў рамках дзяржаўнай праграмы “Ахова навакольнага асяроддзя і ўстойлівае выкарыстанне прыродных рэсурсаў на 2016-2020 гады”. Партнёрамі Бераставіцкага райвыканкама выступілі Гродзенскі дзяржаўны ўніверсітэт імя Янкі Купалы і грамадская арганізацыя “Ахова птушак Бацькаўшыны”. Менавіта імі была праведзена грунтоўная работа па даследаванні і вывучэнні гэтых рэдкіх птушак, распрацавана будучая мадэль гнёздаў, абрана месца для іх ўстаноўкі і іншае.
- Вялікі крахаль – птушка вельмі прыгожая, - гаворыць намеснік старшыні Гродзенскага аддзялення ГА “Ахова птушак Беларусі” Дзмітрый Вінчэўскі. – У самца ў шлюбным уборы галава і верхняя частка шыі чорныя з цёмна-зялёным металічным адлівам. Самка, маладыя птушкі i самец у няшлюбным ўборы - з белым нiзам, папялістымi бакамi i спiной. Цёмна-ржавага колеру галава з чубам рэзка адмежаваная ад белай шыі i белага горла. На тэрыторыі рэспублікі зафіксавана прыблізна 100 пар гэтага віду птушак. У гнездавы перыяд яны засяляюць прэснаводныя вадаёмы з лясістымі берагамі. Добра падыходзяць невялікія азёры ці вадасховішчы, дзе зазвычай птушка трымаецца недалёка ад берага ў цені дрэў. Гняздуецца часцей за ўсё ў дуплах, норах, пад камянямi або дрэвамі, вырванымі з каранямі, займае і гнездавыя скрыні.
Таму нездарма адна з такіх штучных скрынь была размешчана на высокім старым дрэве бліз вёскі Знайдзіна, якраз непадалёк ад каналу, каб птушка лёгка змагла ўзляцець і ў выпадку небяспекі сесці на ваду.
Па словах Дзмітрыя Яўгеньевіча, ужо гэтай вясною у выпадку паспяховага гнездавання, плануецца павелічэнне колькасці штучных скрынь з трох да дзесяці.
Дарэчы, дапамогу пад час ўстаноўкі штучных гнёздаў аказалі і супрацоўнікі Бераставіцкага РАНС.
Я ж, назіраючы за ўсім, адначасова лавіла сябе на думцы, што сёння тэрыторыя заказніка валодае вялікім турыстычным патэнцыялам. Заказнік, як і ўся пойма ракі Свіслач ад в. Знайдзіна да вусця Свіслачы, вельмі перспектыўнае месца для арганізацыі і развіцця тут перш за ўсё экатурызму. А ўлічваючы, што прама з абочыны дарогі мы маем мажлівасць назіраць за жыццём насельнікаў нізіннага балота і берагавых схілаў самой Свіслачы, гэтая ідэя яўна не павінна застацца па-за ўвагай. Застаецца толькі ўвасобіць яе ў жыццё.
Вольга ЗАЕНЧКОЎСКАЯ, фота аўтара
© 2025 Берестовица | «Бераставiцкая газета» | Все права защищены
Условия использования материалов