Array
(
[TAGS] =>
[~TAGS] =>
[ID] => 19221
[~ID] => 19221
[NAME] => 22 чэрвеня - Дзень усенароднай памяці ахвяр Вялікай Айчыннай вайны
[~NAME] => 22 чэрвеня - Дзень усенароднай памяці ахвяр Вялікай Айчыннай вайны
[IBLOCK_ID] => 1
[~IBLOCK_ID] => 1
[IBLOCK_SECTION_ID] => 10
[~IBLOCK_SECTION_ID] => 10
[DETAIL_TEXT] =>
Казіміра Іванаўна Яроцкая ў маладосці выйшла замуж за хлопца з Мінчыкаў і ўсё жыццё жыве ў гэтай вёсцы. А родам яна з суседняга Ваўкавыскага раёна, з вёскі Кукалкі. Калі пачалася Вялікая Айчынная вайна Казіміры Іванаўне было пятнаццаць гадоў. Той жудасны час так моцна ўрэзаўся ў памяць жанчыны, што яна і сёння, у свае 88 гадоў, успамінае пра ўсё так, быццам гэта было толькі ўчора. Вось што яна расказвае:
– Была нядзелька. Ранкам мы, дзяўчаты, – а ў кампаніі было нас аж восем аднагодак – сабраліся як звычайна да касцёлу ў Шылавічы. Туды не блізка і не далёка: дзесяць кіламетраў. І вось ідзём прыгожыя, у новых сукенках, нешта расказваем адна адной, жартуем, смяёмся. Настрой – проста цудоўны, і дзянёк выдаўся як на заказ; на небе ні хмурынкі, а сонейка свеціць гэтак ужо пяшчотна. Дарога бяжыць праз Талькаўцы, але дайсці да гэтай вёскі мы не паспелі. Сустракаем падводы, а на іх – дзядзькі з нашай вёскі. Яны яшчэ здалёк махаюць нам рукамі і крычаць: “Вайна!!! Варочайцеся назад!”
Мы сталі як укопаныя. Спачатку палічылі ўсё за жарт. А дзядзькі пасадзілі нас на падводы і што было моцы пагналі коней. Ехалі ж, як тады ўсе гаварылі, “з шальварку”– рабілі дарогу да Роскага аэрадрома. І бачылі, як на аэрадром той, бы крукі, наляцелі нямецкія самалёты і пачалі скідваць бомбы. Усё там гарэла, гінулі людзі. Мы з дзяўчатамі так перапалохаліся, што сядзелі на вазах і дрыжалі ад страху. Кожная думала: ”Божухна, што ж цяпер будзе?!”
А прыехалі дахаты, то і самі ўбачылі тую вайну: немцы ўжо бамбілі кватарскі аэрадром, над ім уздымаліся клубы чорнага дыму і ў тым баку нешта цяжка вухкала. Ад нашых Кукалак датуль кіламетраў пяць, і хутка сталі з'яўляцца ў вёсцы чужыя дзядзькі – як казалі мае бацькі, гэта яны і будавалі аэрадром, а цяпер уцякаюць ад бамбёжкі. Ляцелі снарады і на нашу вёску. Праўда, у будынкі не трапілі. А вось бабулька старэнькая ўсё ж загінула ў той дзень . Людзі баяліся ісці ў хаты, хаваліся на дварэ пад сценамі. Адзін са снарадаў упаў якраз на бабулькін агарод і асколкам яе смяртэльна параніла….
А праз дзень ці мо два ў вёсцы ўжо з'явіліся фашысты. Іх было многа, яны ехалі на матацыклах і ішлі пешшу. Запомніла на ўсё жыццё: рукавы закатаныя, у руках аўтаматы, гергечуць нешта па-свойму і смяюцца. І ад смеху гэтага, і ад таго, што ідуць і едуць па нашай зямлі як гаспадары, рабілася не па сабе. Многія людзі не заставаліся ў хатах, а хаваліся ў лесе – ён зусім блізка ад вёскі. Помню, як ганялі нас, падлеткаў, і бацькоў нашых парабкаваць. Так крыўдна было, калі немец панукаў, не дазваляў адпачыць. Мы з дзяўчатамі і клялі між сабой ворага, а падчас нават і плакалі ад злосці ды бяссілля, што цябе зневажаюць, а ты нічога не можаш зрабіць.
Ну, а наперадзе чакала яшчэ горшае: разам з іншымі маладымі дзяўчатамі і хлопцамі мяне забралі ў Германію. Перш сагналі моладзь з усяго раёна ў Шылавічы ў клябаню. Там такога жаху нагля-дзелася! Трапілі разам з усімі намі і два рабочыя з аэрадрома. Дык над імі чамусьці так здзекваліся, падвешвалі на крукі на сцяне. Адзін не сцярпеў і ноччу пакончыў з сабой…
У Германіі спаўна зведала і голаду, і холаду, і работы не па сілах падлетка. На папяровай фабрыцы працавала, а там трэба было адстаяць доўгую змену, без перапынку нагружаючы ўнізе кошыкі з макулатурай, якія потым віндай падаваліся аж на пяты паверх будынка. І так – дзень пры дні, цэлыя два гады.
…Такою я помню вайну. Здароўе на ёй згубіла – не паверыце, але нават цяпер, калі пачую стрэл у кіно па тэлевізары, дык сэрца ўздрыгне. Але я засталася ў жывых, а колькі ж жыццяў забрала тая вайна праклятая! Ніколі нельга забываць пра гэта. Сёння зноў 22 чэрвеня, 72-гі чорны дзень на календары. Няхай ён не паўторыцца больш ніколі.
Расказ Казіміры
Іванаўны Яроцкай
запісала Марыя Драпеза
[~DETAIL_TEXT] =>
Казіміра Іванаўна Яроцкая ў маладосці выйшла замуж за хлопца з Мінчыкаў і ўсё жыццё жыве ў гэтай вёсцы. А родам яна з суседняга Ваўкавыскага раёна, з вёскі Кукалкі. Калі пачалася Вялікая Айчынная вайна Казіміры Іванаўне было пятнаццаць гадоў. Той жудасны час так моцна ўрэзаўся ў памяць жанчыны, што яна і сёння, у свае 88 гадоў, успамінае пра ўсё так, быццам гэта было толькі ўчора. Вось што яна расказвае:
– Была нядзелька. Ранкам мы, дзяўчаты, – а ў кампаніі было нас аж восем аднагодак – сабраліся як звычайна да касцёлу ў Шылавічы. Туды не блізка і не далёка: дзесяць кіламетраў. І вось ідзём прыгожыя, у новых сукенках, нешта расказваем адна адной, жартуем, смяёмся. Настрой – проста цудоўны, і дзянёк выдаўся як на заказ; на небе ні хмурынкі, а сонейка свеціць гэтак ужо пяшчотна. Дарога бяжыць праз Талькаўцы, але дайсці да гэтай вёскі мы не паспелі. Сустракаем падводы, а на іх – дзядзькі з нашай вёскі. Яны яшчэ здалёк махаюць нам рукамі і крычаць: “Вайна!!! Варочайцеся назад!”
Мы сталі як укопаныя. Спачатку палічылі ўсё за жарт. А дзядзькі пасадзілі нас на падводы і што было моцы пагналі коней. Ехалі ж, як тады ўсе гаварылі, “з шальварку”– рабілі дарогу да Роскага аэрадрома. І бачылі, як на аэрадром той, бы крукі, наляцелі нямецкія самалёты і пачалі скідваць бомбы. Усё там гарэла, гінулі людзі. Мы з дзяўчатамі так перапалохаліся, што сядзелі на вазах і дрыжалі ад страху. Кожная думала: ”Божухна, што ж цяпер будзе?!”
А прыехалі дахаты, то і самі ўбачылі тую вайну: немцы ўжо бамбілі кватарскі аэрадром, над ім уздымаліся клубы чорнага дыму і ў тым баку нешта цяжка вухкала. Ад нашых Кукалак датуль кіламетраў пяць, і хутка сталі з'яўляцца ў вёсцы чужыя дзядзькі – як казалі мае бацькі, гэта яны і будавалі аэрадром, а цяпер уцякаюць ад бамбёжкі. Ляцелі снарады і на нашу вёску. Праўда, у будынкі не трапілі. А вось бабулька старэнькая ўсё ж загінула ў той дзень . Людзі баяліся ісці ў хаты, хаваліся на дварэ пад сценамі. Адзін са снарадаў упаў якраз на бабулькін агарод і асколкам яе смяртэльна параніла….
А праз дзень ці мо два ў вёсцы ўжо з'явіліся фашысты. Іх было многа, яны ехалі на матацыклах і ішлі пешшу. Запомніла на ўсё жыццё: рукавы закатаныя, у руках аўтаматы, гергечуць нешта па-свойму і смяюцца. І ад смеху гэтага, і ад таго, што ідуць і едуць па нашай зямлі як гаспадары, рабілася не па сабе. Многія людзі не заставаліся ў хатах, а хаваліся ў лесе – ён зусім блізка ад вёскі. Помню, як ганялі нас, падлеткаў, і бацькоў нашых парабкаваць. Так крыўдна было, калі немец панукаў, не дазваляў адпачыць. Мы з дзяўчатамі і клялі між сабой ворага, а падчас нават і плакалі ад злосці ды бяссілля, што цябе зневажаюць, а ты нічога не можаш зрабіць.
Ну, а наперадзе чакала яшчэ горшае: разам з іншымі маладымі дзяўчатамі і хлопцамі мяне забралі ў Германію. Перш сагналі моладзь з усяго раёна ў Шылавічы ў клябаню. Там такога жаху нагля-дзелася! Трапілі разам з усімі намі і два рабочыя з аэрадрома. Дык над імі чамусьці так здзекваліся, падвешвалі на крукі на сцяне. Адзін не сцярпеў і ноччу пакончыў з сабой…
У Германіі спаўна зведала і голаду, і холаду, і работы не па сілах падлетка. На папяровай фабрыцы працавала, а там трэба было адстаяць доўгую змену, без перапынку нагружаючы ўнізе кошыкі з макулатурай, якія потым віндай падаваліся аж на пяты паверх будынка. І так – дзень пры дні, цэлыя два гады.
…Такою я помню вайну. Здароўе на ёй згубіла – не паверыце, але нават цяпер, калі пачую стрэл у кіно па тэлевізары, дык сэрца ўздрыгне. Але я засталася ў жывых, а колькі ж жыццяў забрала тая вайна праклятая! Ніколі нельга забываць пра гэта. Сёння зноў 22 чэрвеня, 72-гі чорны дзень на календары. Няхай ён не паўторыцца больш ніколі.
Расказ Казіміры
Іванаўны Яроцкай
запісала Марыя Драпеза
[DETAIL_TEXT_TYPE] => html
[~DETAIL_TEXT_TYPE] => html
[PREVIEW_TEXT] => 22 чэрвеня - Дзень усенароднай памяці ахвяр Вялікай Айчыннай вайны
[~PREVIEW_TEXT] => 22 чэрвеня - Дзень усенароднай памяці ахвяр Вялікай Айчыннай вайны
[PREVIEW_TEXT_TYPE] => html
[~PREVIEW_TEXT_TYPE] => html
[DETAIL_PICTURE] => Array
(
[ID] => 38251
[TIMESTAMP_X] => 04.04.2025 09:58:30
[MODULE_ID] => iblock
[HEIGHT] => 1354
[WIDTH] => 1890
[FILE_SIZE] => 1476379
[CONTENT_TYPE] => image/jpeg
[SUBDIR] => iblock/b6a
[FILE_NAME] => jc4qvvqkufmxqn1dip9j568cgqw3e1n2.jpg
[ORIGINAL_NAME] => pam1.jpg
[DESCRIPTION] =>
[HANDLER_ID] =>
[EXTERNAL_ID] => abdf2232e9dd2e477a3c62db4b3d8870
[VERSION_ORIGINAL_ID] =>
[META] =>
[SRC] => /upload/iblock/b6a/jc4qvvqkufmxqn1dip9j568cgqw3e1n2.jpg
[UNSAFE_SRC] => /upload/iblock/b6a/jc4qvvqkufmxqn1dip9j568cgqw3e1n2.jpg
[SAFE_SRC] => /upload/iblock/b6a/jc4qvvqkufmxqn1dip9j568cgqw3e1n2.jpg
[ALT] => 22 чэрвеня - Дзень усенароднай памяці ахвяр Вялікай Айчыннай вайны
[TITLE] => 22 чэрвеня - Дзень усенароднай памяці ахвяр Вялікай Айчыннай вайны
)
[~DETAIL_PICTURE] => 38251
[TIMESTAMP_X] => 09.04.2025 17:58:20
[~TIMESTAMP_X] => 09.04.2025 17:58:20
[ACTIVE_FROM_X] => 2013-06-22 00:00:00
[~ACTIVE_FROM_X] => 2013-06-22 00:00:00
[ACTIVE_FROM] => 22.06.2013
[~ACTIVE_FROM] => 22.06.2013
[LIST_PAGE_URL] => /news/
[~LIST_PAGE_URL] => /news/
[DETAIL_PAGE_URL] => /news/obshchestvo/22-%D1%87%D1%8D%D1%80%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D1%8F-%D0%B4%D0%B7%D0%B5%D0%BD%D1%8C-%D1%83%D1%81%D0%B5%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%B0%D0%B9-%D0%BF%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%86%D1%96-%D0%B0%D1%85/
[~DETAIL_PAGE_URL] => /news/obshchestvo/22-%D1%87%D1%8D%D1%80%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D1%8F-%D0%B4%D0%B7%D0%B5%D0%BD%D1%8C-%D1%83%D1%81%D0%B5%D0%BD%D0%B0%D1%80%D0%BE%D0%B4%D0%BD%D0%B0%D0%B9-%D0%BF%D0%B0%D0%BC%D1%8F%D1%86%D1%96-%D0%B0%D1%85/
[LANG_DIR] => /
[~LANG_DIR] => /
[CODE] => 22-чэрвеня-дзень-усенароднай-памяці-ах
[~CODE] => 22-чэрвеня-дзень-усенароднай-памяці-ах
[EXTERNAL_ID] => 19221
[~EXTERNAL_ID] => 19221
[IBLOCK_TYPE_ID] => news
[~IBLOCK_TYPE_ID] => news
[IBLOCK_CODE] => corporate_news_s1
[~IBLOCK_CODE] => corporate_news_s1
[IBLOCK_EXTERNAL_ID] =>
[~IBLOCK_EXTERNAL_ID] =>
[LID] => s1
[~LID] => s1
[NAV_RESULT] =>
[NAV_CACHED_DATA] =>
[DISPLAY_ACTIVE_FROM] => 22.06.2013
[IPROPERTY_VALUES] => Array
(
[SECTION_META_TITLE] => 22 чэрвеня - Дзень усенароднай памяці ахвяр Вялікай Айчыннай вайны
[SECTION_META_KEYWORDS] => Новости
[SECTION_META_DESCRIPTION] =>
[SECTION_PAGE_TITLE] => 22 чэрвеня - Дзень усенароднай памяці ахвяр Вялікай Айчыннай вайны
[ELEMENT_META_TITLE] => 22 чэрвеня - Дзень усенароднай памяці ахвяр Вялікай Айчыннай вайны
[ELEMENT_META_KEYWORDS] => Общество
[ELEMENT_META_DESCRIPTION] => Казіміра Іванаўна Яроцкая ў маладосці выйшла замуж за хлопца з Мінчыкаў і ўсё жыццё жыве ў гэтай вёсцы А родам яна з суседняга Ваўкавыскага раёна, з вёскі Кукалкі.
[ELEMENT_PAGE_TITLE] => 22 чэрвеня - Дзень усенароднай памяці ахвяр Вялікай Айчыннай вайны
)
[FIELDS] => Array
(
[TAGS] =>
)
[PROPERTIES] => Array
(
[VIDEO] => Array
(
[ID] => 4
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Видео
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => VIDEO
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => F
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] => mpg, avi, wmv, mpeg, mpe, flv, mp4
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Видео
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[DONT_SHOW] => Array
(
[ID] => 6
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Не отображать в верхней карусели на главной
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => DONT_SHOW
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => L
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => C
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[VALUE_ENUM_ID] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Не отображать в верхней карусели на главной
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[AUTHOR] => Array
(
[ID] => 7
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Автор
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => AUTHOR
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => S
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Автор
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[WATERMARKER] => Array
(
[ID] => 8
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Водяной знак
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => WATERMARKER
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => F
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] => jpg, gif, bmp, png, jpeg, webp
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Водяной знак
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[WATERMARKER_PREV] => Array
(
[ID] => 9
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Водяной знак в превью
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => WATERMARKER_PREV
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => F
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] => jpg, gif, bmp, png, jpeg, webp
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Водяной знак в превью
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[DONT_SHOW_LIST] => Array
(
[ID] => 11
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Не отображать в карусели с разделами на главной
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => DONT_SHOW_LIST
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => L
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => C
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[VALUE_ENUM_ID] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Не отображать в карусели с разделами на главной
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[MAIN_SECTION] => Array
(
[ID] => 12
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Главный раздел
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => MAIN_SECTION
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => L
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[VALUE_ENUM_ID] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Главный раздел
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[PHOTOGRAPHER] => Array
(
[ID] => 13
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Фотограф
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => PHOTOGRAPHER
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => S
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Фотограф
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[NASHE_VIDEO] => Array
(
[ID] => 14
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Наше видео
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => NASHE_VIDEO
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => S
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] => video
[USER_TYPE_SETTINGS] => Array
(
[BUFFER_LENGTH] => 10
[CONTROLBAR] => bottom
[AUTOSTART] => N
[VOLUME] => 90
[SKIN] =>
[FLASHVARS] =>
[WMODE_FLV] => transparent
[BGCOLOR] => FFFFFF
[COLOR] => 000000
[OVER_COLOR] => 000000
[SCREEN_COLOR] => 000000
[SILVERVARS] =>
[WMODE_WMV] => windowless
[WIDTH] => 400
[HEIGHT] => 300
)
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Наше видео
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[YOUTUBE_VIDEO] => Array
(
[ID] => 15
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Наше видео ютуб
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => YOUTUBE_VIDEO
[DEFAULT_VALUE] => https://www.youtube.com/embed/
[PROPERTY_TYPE] => S
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Наше видео ютуб
[~DEFAULT_VALUE] => https://www.youtube.com/embed/
)
[YES_WATERMARK] => Array
(
[ID] => 17
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Выводить водяной знак
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => YES_WATERMARK
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => L
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => C
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[VALUE_ENUM_ID] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Выводить водяной знак
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[YES_WATERMARK_PREV] => Array
(
[ID] => 18
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Выводить водяной знак превью
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => YES_WATERMARK_PREV
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => L
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => C
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[VALUE_ENUM_ID] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Выводить водяной знак превью
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[DETAIL_PICTERS_NEW] => Array
(
[ID] => 19
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Детальная картинка
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => DETAIL_PICTERS_NEW
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => F
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] => jpg, gif, bmp, png, jpeg, webp
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Детальная картинка
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
)
[DISPLAY_PROPERTIES] => Array
(
)
[IBLOCK] => Array
(
[ID] => 1
[~ID] => 1
[TIMESTAMP_X] => 05.09.2026 23:21:37
[~TIMESTAMP_X] => 05.09.2026 23:21:37
[IBLOCK_TYPE_ID] => news
[~IBLOCK_TYPE_ID] => news
[LID] => s1
[~LID] => s1
[CODE] => corporate_news_s1
[~CODE] => corporate_news_s1
[API_CODE] =>
[~API_CODE] =>
[REST_ON] => N
[~REST_ON] => N
[NAME] => Новости
[~NAME] => Новости
[ACTIVE] => Y
[~ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[~SORT] => 500
[LIST_PAGE_URL] => /news/
[~LIST_PAGE_URL] => /news/
[DETAIL_PAGE_URL] => #SITE_DIR#/news/#SECTION_CODE_PATH#/#ELEMENT_CODE#/
[~DETAIL_PAGE_URL] => #SITE_DIR#/news/#SECTION_CODE_PATH#/#ELEMENT_CODE#/
[SECTION_PAGE_URL] => #SITE_DIR#/news/#SECTION_CODE_PATH#/
[~SECTION_PAGE_URL] => #SITE_DIR#/news/#SECTION_CODE_PATH#/
[CANONICAL_PAGE_URL] => https://beresta.by/news/corporate_news_s1/
[~CANONICAL_PAGE_URL] => https://beresta.by/news/corporate_news_s1/
[PICTURE] =>
[~PICTURE] =>
[DESCRIPTION] =>
[~DESCRIPTION] =>
[DESCRIPTION_TYPE] => text
[~DESCRIPTION_TYPE] => text
[RSS_TTL] => 24
[~RSS_TTL] => 24
[RSS_ACTIVE] => Y
[~RSS_ACTIVE] => Y
[RSS_FILE_ACTIVE] => N
[~RSS_FILE_ACTIVE] => N
[RSS_FILE_LIMIT] =>
[~RSS_FILE_LIMIT] =>
[RSS_FILE_DAYS] =>
[~RSS_FILE_DAYS] =>
[RSS_YANDEX_ACTIVE] => N
[~RSS_YANDEX_ACTIVE] => N
[XML_ID] =>
[~XML_ID] =>
[TMP_ID] => f082d910d864d8e7e86bc021c7c31749
[~TMP_ID] => f082d910d864d8e7e86bc021c7c31749
[INDEX_ELEMENT] => Y
[~INDEX_ELEMENT] => Y
[INDEX_SECTION] => Y
[~INDEX_SECTION] => Y
[WORKFLOW] => N
[~WORKFLOW] => N
[BIZPROC] => N
[~BIZPROC] => N
[SECTION_CHOOSER] => L
[~SECTION_CHOOSER] => L
[LIST_MODE] =>
[~LIST_MODE] =>
[RIGHTS_MODE] => S
[~RIGHTS_MODE] => S
[SECTION_PROPERTY] => N
[~SECTION_PROPERTY] => N
[PROPERTY_INDEX] => N
[~PROPERTY_INDEX] => N
[VERSION] => 1
[~VERSION] => 1
[LAST_CONV_ELEMENT] => 0
[~LAST_CONV_ELEMENT] => 0
[SOCNET_GROUP_ID] =>
[~SOCNET_GROUP_ID] =>
[EDIT_FILE_BEFORE] =>
[~EDIT_FILE_BEFORE] =>
[EDIT_FILE_AFTER] =>
[~EDIT_FILE_AFTER] =>
[SECTIONS_NAME] => Разделы
[~SECTIONS_NAME] => Разделы
[SECTION_NAME] => Раздел
[~SECTION_NAME] => Раздел
[ELEMENTS_NAME] => Элементы
[~ELEMENTS_NAME] => Элементы
[ELEMENT_NAME] => Элемент
[~ELEMENT_NAME] => Элемент
[FULLTEXT_INDEX] => N
[~FULLTEXT_INDEX] => N
[EXTERNAL_ID] =>
[~EXTERNAL_ID] =>
[LANG_DIR] => /
[~LANG_DIR] => /
[SERVER_NAME] => beresta.by
[~SERVER_NAME] => beresta.by
)
[SECTION] => Array
(
[PATH] => Array
(
[0] => Array
(
[ID] => 10
[~ID] => 10
[CODE] => obshchestvo
[~CODE] => obshchestvo
[XML_ID] =>
[~XML_ID] =>
[EXTERNAL_ID] =>
[~EXTERNAL_ID] =>
[IBLOCK_ID] => 1
[~IBLOCK_ID] => 1
[IBLOCK_SECTION_ID] =>
[~IBLOCK_SECTION_ID] =>
[SORT] => 500
[~SORT] => 500
[NAME] => Общество
[~NAME] => Общество
[ACTIVE] => Y
[~ACTIVE] => Y
[DEPTH_LEVEL] => 1
[~DEPTH_LEVEL] => 1
[SECTION_PAGE_URL] => /news/obshchestvo/
[~SECTION_PAGE_URL] => /news/obshchestvo/
[IBLOCK_TYPE_ID] => news
[~IBLOCK_TYPE_ID] => news
[IBLOCK_CODE] => corporate_news_s1
[~IBLOCK_CODE] => corporate_news_s1
[IBLOCK_EXTERNAL_ID] =>
[~IBLOCK_EXTERNAL_ID] =>
[GLOBAL_ACTIVE] => Y
[~GLOBAL_ACTIVE] => Y
[IPROPERTY_VALUES] => Array
(
[SECTION_META_TITLE] => Общество
[SECTION_META_KEYWORDS] => Новости
[SECTION_META_DESCRIPTION] =>
[SECTION_PAGE_TITLE] => Общество
[ELEMENT_META_TITLE] => Общество
[ELEMENT_META_KEYWORDS] => Новости
[ELEMENT_META_DESCRIPTION] => .
[ELEMENT_PAGE_TITLE] => Общество
)
)
)
)
[SECTION_URL] => /news/obshchestvo/
[META_TAGS] => Array
(
[TITLE] => 22 чэрвеня - Дзень усенароднай памяці ахвяр Вялікай Айчыннай вайны
[BROWSER_TITLE] => 22 чэрвеня - Дзень усенароднай памяці ахвяр Вялікай Айчыннай вайны
[KEYWORDS] => Общество
[DESCRIPTION] => Казіміра Іванаўна Яроцкая ў маладосці выйшла замуж за хлопца з Мінчыкаў і ўсё жыццё жыве ў гэтай вёсцы А родам яна з суседняга Ваўкавыскага раёна, з вёскі Кукалкі.
)
)
Казіміра Іванаўна Яроцкая ў маладосці выйшла замуж за хлопца з Мінчыкаў і ўсё жыццё жыве ў гэтай вёсцы. А родам яна з суседняга Ваўкавыскага раёна, з вёскі Кукалкі. Калі пачалася Вялікая Айчынная вайна Казіміры Іванаўне было пятнаццаць гадоў. Той жудасны час так моцна ўрэзаўся ў памяць жанчыны, што яна і сёння, у свае 88 гадоў, успамінае пра ўсё так, быццам гэта было толькі ўчора. Вось што яна расказвае:
– Была нядзелька. Ранкам мы, дзяўчаты, – а ў кампаніі было нас аж восем аднагодак – сабраліся як звычайна да касцёлу ў Шылавічы. Туды не блізка і не далёка: дзесяць кіламетраў. І вось ідзём прыгожыя, у новых сукенках, нешта расказваем адна адной, жартуем, смяёмся. Настрой – проста цудоўны, і дзянёк выдаўся як на заказ; на небе ні хмурынкі, а сонейка свеціць гэтак ужо пяшчотна. Дарога бяжыць праз Талькаўцы, але дайсці да гэтай вёскі мы не паспелі. Сустракаем падводы, а на іх – дзядзькі з нашай вёскі. Яны яшчэ здалёк махаюць нам рукамі і крычаць: “Вайна!!! Варочайцеся назад!”
Мы сталі як укопаныя. Спачатку палічылі ўсё за жарт. А дзядзькі пасадзілі нас на падводы і што было моцы пагналі коней. Ехалі ж, як тады ўсе гаварылі, “з шальварку”– рабілі дарогу да Роскага аэрадрома. І бачылі, як на аэрадром той, бы крукі, наляцелі нямецкія самалёты і пачалі скідваць бомбы. Усё там гарэла, гінулі людзі. Мы з дзяўчатамі так перапалохаліся, што сядзелі на вазах і дрыжалі ад страху. Кожная думала: ”Божухна, што ж цяпер будзе?!”
А прыехалі дахаты, то і самі ўбачылі тую вайну: немцы ўжо бамбілі кватарскі аэрадром, над ім уздымаліся клубы чорнага дыму і ў тым баку нешта цяжка вухкала. Ад нашых Кукалак датуль кіламетраў пяць, і хутка сталі з'яўляцца ў вёсцы чужыя дзядзькі – як казалі мае бацькі, гэта яны і будавалі аэрадром, а цяпер уцякаюць ад бамбёжкі. Ляцелі снарады і на нашу вёску. Праўда, у будынкі не трапілі. А вось бабулька старэнькая ўсё ж загінула ў той дзень . Людзі баяліся ісці ў хаты, хаваліся на дварэ пад сценамі. Адзін са снарадаў упаў якраз на бабулькін агарод і асколкам яе смяртэльна параніла….
А праз дзень ці мо два ў вёсцы ўжо з'явіліся фашысты. Іх было многа, яны ехалі на матацыклах і ішлі пешшу. Запомніла на ўсё жыццё: рукавы закатаныя, у руках аўтаматы, гергечуць нешта па-свойму і смяюцца. І ад смеху гэтага, і ад таго, што ідуць і едуць па нашай зямлі як гаспадары, рабілася не па сабе. Многія людзі не заставаліся ў хатах, а хаваліся ў лесе – ён зусім блізка ад вёскі. Помню, як ганялі нас, падлеткаў, і бацькоў нашых парабкаваць. Так крыўдна было, калі немец панукаў, не дазваляў адпачыць. Мы з дзяўчатамі і клялі між сабой ворага, а падчас нават і плакалі ад злосці ды бяссілля, што цябе зневажаюць, а ты нічога не можаш зрабіць.
Ну, а наперадзе чакала яшчэ горшае: разам з іншымі маладымі дзяўчатамі і хлопцамі мяне забралі ў Германію. Перш сагналі моладзь з усяго раёна ў Шылавічы ў клябаню. Там такога жаху нагля-дзелася! Трапілі разам з усімі намі і два рабочыя з аэрадрома. Дык над імі чамусьці так здзекваліся, падвешвалі на крукі на сцяне. Адзін не сцярпеў і ноччу пакончыў з сабой…
У Германіі спаўна зведала і голаду, і холаду, і работы не па сілах падлетка. На папяровай фабрыцы працавала, а там трэба было адстаяць доўгую змену, без перапынку нагружаючы ўнізе кошыкі з макулатурай, якія потым віндай падаваліся аж на пяты паверх будынка. І так – дзень пры дні, цэлыя два гады.
…Такою я помню вайну. Здароўе на ёй згубіла – не паверыце, але нават цяпер, калі пачую стрэл у кіно па тэлевізары, дык сэрца ўздрыгне. Але я засталася ў жывых, а колькі ж жыццяў забрала тая вайна праклятая! Ніколі нельга забываць пра гэта. Сёння зноў 22 чэрвеня, 72-гі чорны дзень на календары. Няхай ён не паўторыцца больш ніколі.
Расказ Казіміры
Іванаўны Яроцкай
запісала Марыя Драпеза
© 2025 Берестовица | «Бераставiцкая газета» | Все права защищены
Условия использования материалов