Array
(
[TAGS] =>
[~TAGS] =>
[ID] => 16256
[~ID] => 16256
[NAME] => Нематэрыяльная культурная спадчына: уплыў на фарміраванне беларускай нацыянальнай ідэі
[~NAME] => Нематэрыяльная культурная спадчына: уплыў на фарміраванне беларускай нацыянальнай ідэі
[IBLOCK_ID] => 1
[~IBLOCK_ID] => 1
[IBLOCK_SECTION_ID] => 10
[~IBLOCK_SECTION_ID] => 10
[DETAIL_TEXT] =>
Працягам дзейнасці клубных устаноў культуры па захаванні прадметаў побыту і фальклорных традыцый продкаў стаў семінар па праблемах выяўлення, збору і афармлення матэрыялаў нематэрыяльнай культурнай спадчыны. У сённяшняй размове паспрабуем высветліць, чаму гэта пытанне актуальнае? Мой
суразмоўца – метадыст па фальклору і этнаграфіі Бераставіцкага раённага цэнтра культуры і народнай творчасці Леанід Панасевіч. Ён не толькі адзін з арганізатараў семінара, але і чалавек, сапраўды нераўнадушны да справы захавання культурных і побытавых традыцый Бераставіччыны.
– Здаецца, мы шмат што ведаем пра беларускія абрады і традыцыі: знаёмімся з гісторыяй і культурай беларусаў на ўроках гісторыі ў школе, пры жаданні больш паглыблена вывучаем тэму ў сярэднеспецыяльных і вышэйшых навучальных установах ці ў шматлікіх друкаваных выданнях этнографаў, назіраем за спробамі адраджэння народных святаў і абрадаў у сённяшняй рэчаіснасці. Я памыляюся?
– У тэорыі гэта, вядома ж, так. Аднак калі зірнуць на пытанне ў дачыненні да сваёй мясцовасці, то, згадзіцеся, далёка не кожны жыхар нашага раёна зможа расказаць аб асаблівасцях побытавых і культурных традыцый продкаў. У лепшым выпадку ўзгадаюць Купалле, Масленіцу, Каляды. Безумоўна, многае ў справе захавання спадчыны зроблена супрацоўнікамі музея Вавёркі, школьнымі музеямі і музейнымі куткамі. Сваю станоўчую ролю ў гэтым пытанні адыгрывае “Эйсмантаўскі фэст”. І прыклады можна працягваць. Аднак аб’екты нашай нематэрыяльнай культурнай спадчыны вывучаны яшчэ недасканала і што, галоўнае, не аформлены належным чынам. Якраз работнікі клубных устаноў і прызваны заняцца гэтым у сілу блізкасці дадзенай справы непасрэдна да іх прафесійных абавязкаў.
– Леанід Міхайлавіч, растлумачце, калі ласка, што такое нематэрыяльная культурная спадчына?
– Паняцце «нематэрыяльная культурная спадчына» ў сваім сучасным значэнні з’явілася параўнальна нядаўна. Яно было выпрацавана ў выніку шматлікіх дыскусій і папярэдніх даследаванняў на Міжнародным «круглым стале» экспертаў, арганізаваным ЮНЕСКА ў Турыне ў сакавіку 2001 года. У поўным аб’ёме паняцце было сфармулявана ў Міжнароднай Канвенцыі аб захаванні нематэрыяльнай культурнай спадчыны, прынятай 17 кастрычніка 2003 года на 32-й сесіі ЮНЕСКА ў Парыжы. Паняцце ўключае “звычаі, формы ўяўлення, веды і навыкі, а таксама звязаныя з імі інструменты, прадметы, артэфакты і культурныя прасторы, якія прызнаюцца супольнасцямі, групамі і, у некаторых выпадках, асобнымі людзьмі ў якасці часткі іх культурнай спадчыны”.
Дарэчы, Канвенцыю ратыфікавалі 154 краіны свету, што сведчыць аб прызнанні і папулярнасці гэтага міжнароднага дакумента. Рэспубліка Беларусь таксама далучылася да яе, распрацаваўшы нацыянальную сістэму заканадаўчых актаў. Такім чынам, у нашай дзяржаве ёсць разуменне таго, што нематэрыяльная культурная спадчына, як састаўляючая нацыянальнага самапазнання, ідэнтыфікацыі, здольная аказаць уплыў на фарміраванне беларускай нацыянальнай ідэі, якая б кансалідавала грамадства. У якасці прыкладу такой кансалідуючай ідэі можна назваць расійскую акцыю “Бессмяротны полк”, якая за невялікі адрэзак часу стала міжнароднай.
– Ведаю, што збор і фіксацыя ўзораў вуснай народнай творчасці ўжо распачата – і непасрэдна Вамі, і работнікамі культуры на месцах. З якімі праблемамі давялося сутыкнуцца?
– Рыхтуючыся да семінара, мы зрабілі відэазапісы дзесяці носьбітаў вуснай народнай творчасці з розных куточкаў Бераставіцкага раёна. Дарэчы, пэўны архіўны матэрыял быў назапашаны і былым метадыстам Марыяй Пятроўнай Юшкевіч. Збор яго, вядома ж, будзе працягнуты. Аднак складанасці ў гэтай справе мы адчуваем. І галоўная праблема – гэта тое, што носьбітаў сапраўды аўтэнтычных традыцый засталося вельмі мала. На вялікі жаль, яны беззваротна сыходзяць, і ў многіх адносінах час ўжо ўпушчаны.
– Вернемся да семінара. Што было прапанавана яго ўдзельнікам у якасці кіраўніцтва ў рабоце?
– Адзначу, што яшчэ да семінара мы раздалі кіраўнікам клубных устаноў метадычныя рэкамендацыі па ідэнтыфікацыі і інвентарызацыі аб’ектаў нематэрыяльнай культурнай спадчыны, узоры апытальнікаў і пашпартызацыі сабраных звестак, з тым, каб атрыманыя матэрыялы аб абрадах і традыцыях былі зафіксаваны ў архівах. Семінар правялі на Велікодным тыдні. І невыпадкова. Вялікдзень – народнае свята, вельмі багатае на традыцыі і абрады. Людзі іх сёння таксама трымаюцца. Таму было вырашана паглядзець, як гэта адбываецца ў розных мястэчках нашага рэгіёну.
Так, у аддзеле рамёстваў і традыцыйнай культуры ўдзельнікі семінара паспрабавалі сябе ў размалёўцы велікодных яек і ўпэўніліся, што некаторыя, зусім нескладаныя, старадаўнія прыёмы можна выкарыстоўваць у рабоце з гурткоўцамі. Пазнаёміліся і з велікоднай выпечкай, рэцэпты якой перадаюцца з пакалення ў пакаленне. Развучылі побытавыя танцы, а пасля пераезду ў сельскі клуб сацыяльна-культурных паслуг в.Пыхоўчыцы далучыліся да аўтэнтычнага абраду “Валачобнікі”, які паказалі ўдзельніцы фальклорнага ансамбля “Надзея”. Паслухалі таксама і велікодныя песні ў іх выкананні.
У філіяле па культурна-дасугавай дзейнасці аг. Макараўцы пазнаёміліся з выставай вырабаў мясцовых майстрых – Святланы Лукашэвіч, якая займаецца пляценнем з паперы, і Ірыны Эйсмант, якая вышывае вытанчаныя кветкавыя кампазіцыі. А яшчэ разам з макараўскімі “валачобнікамі” прайшлі па вуліцах аграгарадка, віншуючы гаспадароў са святам Уваскрэсення Хрыстова.
Усе гэтыя мясцовыя традыцыі, адметныя сваім яскравым фальклорным каларытам і міжканфесійнай талерантнасцю, абавязкова трэба захаваць і перадаць у спадчыну нашчадкам. Дарэчы, у рамках семінара прайшоў і агляд-конкурс фальклорных абрадавых праграм, падрыхтаваных работнікамі клубных устаноў з улікам мясцовых асаблівасцей.
–Дзякуй за гутарку.
Святлана Ганчарова, фота аўтара
[~DETAIL_TEXT] =>
Працягам дзейнасці клубных устаноў культуры па захаванні прадметаў побыту і фальклорных традыцый продкаў стаў семінар па праблемах выяўлення, збору і афармлення матэрыялаў нематэрыяльнай культурнай спадчыны. У сённяшняй размове паспрабуем высветліць, чаму гэта пытанне актуальнае? Мой
суразмоўца – метадыст па фальклору і этнаграфіі Бераставіцкага раённага цэнтра культуры і народнай творчасці Леанід Панасевіч. Ён не толькі адзін з арганізатараў семінара, але і чалавек, сапраўды нераўнадушны да справы захавання культурных і побытавых традыцый Бераставіччыны.
– Здаецца, мы шмат што ведаем пра беларускія абрады і традыцыі: знаёмімся з гісторыяй і культурай беларусаў на ўроках гісторыі ў школе, пры жаданні больш паглыблена вывучаем тэму ў сярэднеспецыяльных і вышэйшых навучальных установах ці ў шматлікіх друкаваных выданнях этнографаў, назіраем за спробамі адраджэння народных святаў і абрадаў у сённяшняй рэчаіснасці. Я памыляюся?
– У тэорыі гэта, вядома ж, так. Аднак калі зірнуць на пытанне ў дачыненні да сваёй мясцовасці, то, згадзіцеся, далёка не кожны жыхар нашага раёна зможа расказаць аб асаблівасцях побытавых і культурных традыцый продкаў. У лепшым выпадку ўзгадаюць Купалле, Масленіцу, Каляды. Безумоўна, многае ў справе захавання спадчыны зроблена супрацоўнікамі музея Вавёркі, школьнымі музеямі і музейнымі куткамі. Сваю станоўчую ролю ў гэтым пытанні адыгрывае “Эйсмантаўскі фэст”. І прыклады можна працягваць. Аднак аб’екты нашай нематэрыяльнай культурнай спадчыны вывучаны яшчэ недасканала і што, галоўнае, не аформлены належным чынам. Якраз работнікі клубных устаноў і прызваны заняцца гэтым у сілу блізкасці дадзенай справы непасрэдна да іх прафесійных абавязкаў.
– Леанід Міхайлавіч, растлумачце, калі ласка, што такое нематэрыяльная культурная спадчына?
– Паняцце «нематэрыяльная культурная спадчына» ў сваім сучасным значэнні з’явілася параўнальна нядаўна. Яно было выпрацавана ў выніку шматлікіх дыскусій і папярэдніх даследаванняў на Міжнародным «круглым стале» экспертаў, арганізаваным ЮНЕСКА ў Турыне ў сакавіку 2001 года. У поўным аб’ёме паняцце было сфармулявана ў Міжнароднай Канвенцыі аб захаванні нематэрыяльнай культурнай спадчыны, прынятай 17 кастрычніка 2003 года на 32-й сесіі ЮНЕСКА ў Парыжы. Паняцце ўключае “звычаі, формы ўяўлення, веды і навыкі, а таксама звязаныя з імі інструменты, прадметы, артэфакты і культурныя прасторы, якія прызнаюцца супольнасцямі, групамі і, у некаторых выпадках, асобнымі людзьмі ў якасці часткі іх культурнай спадчыны”.
Дарэчы, Канвенцыю ратыфікавалі 154 краіны свету, што сведчыць аб прызнанні і папулярнасці гэтага міжнароднага дакумента. Рэспубліка Беларусь таксама далучылася да яе, распрацаваўшы нацыянальную сістэму заканадаўчых актаў. Такім чынам, у нашай дзяржаве ёсць разуменне таго, што нематэрыяльная культурная спадчына, як састаўляючая нацыянальнага самапазнання, ідэнтыфікацыі, здольная аказаць уплыў на фарміраванне беларускай нацыянальнай ідэі, якая б кансалідавала грамадства. У якасці прыкладу такой кансалідуючай ідэі можна назваць расійскую акцыю “Бессмяротны полк”, якая за невялікі адрэзак часу стала міжнароднай.
– Ведаю, што збор і фіксацыя ўзораў вуснай народнай творчасці ўжо распачата – і непасрэдна Вамі, і работнікамі культуры на месцах. З якімі праблемамі давялося сутыкнуцца?
– Рыхтуючыся да семінара, мы зрабілі відэазапісы дзесяці носьбітаў вуснай народнай творчасці з розных куточкаў Бераставіцкага раёна. Дарэчы, пэўны архіўны матэрыял быў назапашаны і былым метадыстам Марыяй Пятроўнай Юшкевіч. Збор яго, вядома ж, будзе працягнуты. Аднак складанасці ў гэтай справе мы адчуваем. І галоўная праблема – гэта тое, што носьбітаў сапраўды аўтэнтычных традыцый засталося вельмі мала. На вялікі жаль, яны беззваротна сыходзяць, і ў многіх адносінах час ўжо ўпушчаны.
– Вернемся да семінара. Што было прапанавана яго ўдзельнікам у якасці кіраўніцтва ў рабоце?
– Адзначу, што яшчэ да семінара мы раздалі кіраўнікам клубных устаноў метадычныя рэкамендацыі па ідэнтыфікацыі і інвентарызацыі аб’ектаў нематэрыяльнай культурнай спадчыны, узоры апытальнікаў і пашпартызацыі сабраных звестак, з тым, каб атрыманыя матэрыялы аб абрадах і традыцыях былі зафіксаваны ў архівах. Семінар правялі на Велікодным тыдні. І невыпадкова. Вялікдзень – народнае свята, вельмі багатае на традыцыі і абрады. Людзі іх сёння таксама трымаюцца. Таму было вырашана паглядзець, як гэта адбываецца ў розных мястэчках нашага рэгіёну.
Так, у аддзеле рамёстваў і традыцыйнай культуры ўдзельнікі семінара паспрабавалі сябе ў размалёўцы велікодных яек і ўпэўніліся, што некаторыя, зусім нескладаныя, старадаўнія прыёмы можна выкарыстоўваць у рабоце з гурткоўцамі. Пазнаёміліся і з велікоднай выпечкай, рэцэпты якой перадаюцца з пакалення ў пакаленне. Развучылі побытавыя танцы, а пасля пераезду ў сельскі клуб сацыяльна-культурных паслуг в.Пыхоўчыцы далучыліся да аўтэнтычнага абраду “Валачобнікі”, які паказалі ўдзельніцы фальклорнага ансамбля “Надзея”. Паслухалі таксама і велікодныя песні ў іх выкананні.
У філіяле па культурна-дасугавай дзейнасці аг. Макараўцы пазнаёміліся з выставай вырабаў мясцовых майстрых – Святланы Лукашэвіч, якая займаецца пляценнем з паперы, і Ірыны Эйсмант, якая вышывае вытанчаныя кветкавыя кампазіцыі. А яшчэ разам з макараўскімі “валачобнікамі” прайшлі па вуліцах аграгарадка, віншуючы гаспадароў са святам Уваскрэсення Хрыстова.
Усе гэтыя мясцовыя традыцыі, адметныя сваім яскравым фальклорным каларытам і міжканфесійнай талерантнасцю, абавязкова трэба захаваць і перадаць у спадчыну нашчадкам. Дарэчы, у рамках семінара прайшоў і агляд-конкурс фальклорных абрадавых праграм, падрыхтаваных работнікамі клубных устаноў з улікам мясцовых асаблівасцей.
–Дзякуй за гутарку.
Святлана Ганчарова, фота аўтара
[DETAIL_TEXT_TYPE] => html
[~DETAIL_TEXT_TYPE] => html
[PREVIEW_TEXT] => Нематэрыяльная культурная спадчына: уплыў на фарміраванне беларускай нацыянальнай ідэі
[~PREVIEW_TEXT] => Нематэрыяльная культурная спадчына: уплыў на фарміраванне беларускай нацыянальнай ідэі
[PREVIEW_TEXT_TYPE] => html
[~PREVIEW_TEXT_TYPE] => html
[DETAIL_PICTURE] => Array
(
[ID] => 32405
[TIMESTAMP_X] => 01.04.2025 15:52:48
[MODULE_ID] => iblock
[HEIGHT] => 533
[WIDTH] => 800
[FILE_SIZE] => 254590
[CONTENT_TYPE] => image/jpeg
[SUBDIR] => iblock/db8
[FILE_NAME] => cb03k9e6c7iaj4ss6q0j7sbne6pfb7dd.jpg
[ORIGINAL_NAME] => 1-4.jpg
[DESCRIPTION] =>
[HANDLER_ID] =>
[EXTERNAL_ID] => 1d7883d4cfd19a207daab4db93a6729f
[VERSION_ORIGINAL_ID] =>
[META] =>
[SRC] => /upload/iblock/db8/cb03k9e6c7iaj4ss6q0j7sbne6pfb7dd.jpg
[UNSAFE_SRC] => /upload/iblock/db8/cb03k9e6c7iaj4ss6q0j7sbne6pfb7dd.jpg
[SAFE_SRC] => /upload/iblock/db8/cb03k9e6c7iaj4ss6q0j7sbne6pfb7dd.jpg
[ALT] => Нематэрыяльная культурная спадчына: уплыў на фарміраванне беларускай нацыянальнай ідэі
[TITLE] => Нематэрыяльная культурная спадчына: уплыў на фарміраванне беларускай нацыянальнай ідэі
)
[~DETAIL_PICTURE] => 32405
[TIMESTAMP_X] => 09.04.2025 18:10:01
[~TIMESTAMP_X] => 09.04.2025 18:10:01
[ACTIVE_FROM_X] => 2017-04-30 00:00:00
[~ACTIVE_FROM_X] => 2017-04-30 00:00:00
[ACTIVE_FROM] => 30.04.2017
[~ACTIVE_FROM] => 30.04.2017
[LIST_PAGE_URL] => /news/
[~LIST_PAGE_URL] => /news/
[DETAIL_PAGE_URL] => /news/obshchestvo/%D0%BD%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%82%D1%8D%D1%80%D1%8B%D1%8F%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F-%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%8F-%D1%81%D0%BF%D0%B0%D0%B4%D1%87%D1%8B%D0%BD%D0%B0/
[~DETAIL_PAGE_URL] => /news/obshchestvo/%D0%BD%D0%B5%D0%BC%D0%B0%D1%82%D1%8D%D1%80%D1%8B%D1%8F%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F-%D0%BA%D1%83%D0%BB%D1%8C%D1%82%D1%83%D1%80%D0%BD%D0%B0%D1%8F-%D1%81%D0%BF%D0%B0%D0%B4%D1%87%D1%8B%D0%BD%D0%B0/
[LANG_DIR] => /
[~LANG_DIR] => /
[CODE] => нематэрыяльная-культурная-спадчына
[~CODE] => нематэрыяльная-культурная-спадчына
[EXTERNAL_ID] => 16256
[~EXTERNAL_ID] => 16256
[IBLOCK_TYPE_ID] => news
[~IBLOCK_TYPE_ID] => news
[IBLOCK_CODE] => corporate_news_s1
[~IBLOCK_CODE] => corporate_news_s1
[IBLOCK_EXTERNAL_ID] =>
[~IBLOCK_EXTERNAL_ID] =>
[LID] => s1
[~LID] => s1
[NAV_RESULT] =>
[NAV_CACHED_DATA] =>
[DISPLAY_ACTIVE_FROM] => 30.04.2017
[IPROPERTY_VALUES] => Array
(
[SECTION_META_TITLE] => Нематэрыяльная культурная спадчына: уплыў на фарміраванне беларускай нацыянальнай ідэі
[SECTION_META_KEYWORDS] => Новости
[SECTION_META_DESCRIPTION] =>
[SECTION_PAGE_TITLE] => Нематэрыяльная культурная спадчына: уплыў на фарміраванне беларускай нацыянальнай ідэі
[ELEMENT_META_TITLE] => Нематэрыяльная культурная спадчына: уплыў на фарміраванне беларускай нацыянальнай ідэі
[ELEMENT_META_KEYWORDS] => Общество
[ELEMENT_META_DESCRIPTION] => Працягам дзейнасці клубных устаноў культуры па захаванні прадметаў побыту і фальклорных традыцый продкаў стаў семінар па праблемах выяўлення, збору і афармлення матэрыялаў нематэрыяльнай культурнай спадчыны У сённяшняй размове паспрабуем высветліць, чаму гэта пытанне актуальнае? Мой суразмоўца – метадыст па фальклору і этнаграфіі Бераставіцкага раённага цэнтра культуры і народнай творчасці Леанід Панасевіч.
[ELEMENT_PAGE_TITLE] => Нематэрыяльная культурная спадчына: уплыў на фарміраванне беларускай нацыянальнай ідэі
)
[FIELDS] => Array
(
[TAGS] =>
)
[PROPERTIES] => Array
(
[VIDEO] => Array
(
[ID] => 4
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Видео
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => VIDEO
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => F
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] => mpg, avi, wmv, mpeg, mpe, flv, mp4
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Видео
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[DONT_SHOW] => Array
(
[ID] => 6
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Не отображать в верхней карусели на главной
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => DONT_SHOW
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => L
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => C
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[VALUE_ENUM_ID] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Не отображать в верхней карусели на главной
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[AUTHOR] => Array
(
[ID] => 7
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Автор
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => AUTHOR
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => S
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Автор
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[WATERMARKER] => Array
(
[ID] => 8
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Водяной знак
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => WATERMARKER
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => F
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] => jpg, gif, bmp, png, jpeg, webp
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Водяной знак
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[WATERMARKER_PREV] => Array
(
[ID] => 9
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Водяной знак в превью
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => WATERMARKER_PREV
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => F
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] => jpg, gif, bmp, png, jpeg, webp
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Водяной знак в превью
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[DONT_SHOW_LIST] => Array
(
[ID] => 11
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Не отображать в карусели с разделами на главной
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => DONT_SHOW_LIST
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => L
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => C
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[VALUE_ENUM_ID] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Не отображать в карусели с разделами на главной
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[MAIN_SECTION] => Array
(
[ID] => 12
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Главный раздел
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => MAIN_SECTION
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => L
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[VALUE_ENUM_ID] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Главный раздел
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[PHOTOGRAPHER] => Array
(
[ID] => 13
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Фотограф
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => PHOTOGRAPHER
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => S
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Фотограф
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[NASHE_VIDEO] => Array
(
[ID] => 14
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Наше видео
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => NASHE_VIDEO
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => S
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] => video
[USER_TYPE_SETTINGS] => Array
(
[BUFFER_LENGTH] => 10
[CONTROLBAR] => bottom
[AUTOSTART] => N
[VOLUME] => 90
[SKIN] =>
[FLASHVARS] =>
[WMODE_FLV] => transparent
[BGCOLOR] => FFFFFF
[COLOR] => 000000
[OVER_COLOR] => 000000
[SCREEN_COLOR] => 000000
[SILVERVARS] =>
[WMODE_WMV] => windowless
[WIDTH] => 400
[HEIGHT] => 300
)
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Наше видео
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[YOUTUBE_VIDEO] => Array
(
[ID] => 15
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Наше видео ютуб
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => YOUTUBE_VIDEO
[DEFAULT_VALUE] => https://www.youtube.com/embed/
[PROPERTY_TYPE] => S
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Наше видео ютуб
[~DEFAULT_VALUE] => https://www.youtube.com/embed/
)
[YES_WATERMARK] => Array
(
[ID] => 17
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Выводить водяной знак
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => YES_WATERMARK
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => L
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => C
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[VALUE_ENUM_ID] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Выводить водяной знак
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[YES_WATERMARK_PREV] => Array
(
[ID] => 18
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Выводить водяной знак превью
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => YES_WATERMARK_PREV
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => L
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => C
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[VALUE_ENUM_ID] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Выводить водяной знак превью
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[DETAIL_PICTERS_NEW] => Array
(
[ID] => 19
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Детальная картинка
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => DETAIL_PICTERS_NEW
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => F
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] => jpg, gif, bmp, png, jpeg, webp
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Детальная картинка
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
)
[DISPLAY_PROPERTIES] => Array
(
)
[IBLOCK] => Array
(
[ID] => 1
[~ID] => 1
[TIMESTAMP_X] => 05.09.2026 23:21:37
[~TIMESTAMP_X] => 05.09.2026 23:21:37
[IBLOCK_TYPE_ID] => news
[~IBLOCK_TYPE_ID] => news
[LID] => s1
[~LID] => s1
[CODE] => corporate_news_s1
[~CODE] => corporate_news_s1
[API_CODE] =>
[~API_CODE] =>
[REST_ON] => N
[~REST_ON] => N
[NAME] => Новости
[~NAME] => Новости
[ACTIVE] => Y
[~ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[~SORT] => 500
[LIST_PAGE_URL] => /news/
[~LIST_PAGE_URL] => /news/
[DETAIL_PAGE_URL] => #SITE_DIR#/news/#SECTION_CODE_PATH#/#ELEMENT_CODE#/
[~DETAIL_PAGE_URL] => #SITE_DIR#/news/#SECTION_CODE_PATH#/#ELEMENT_CODE#/
[SECTION_PAGE_URL] => #SITE_DIR#/news/#SECTION_CODE_PATH#/
[~SECTION_PAGE_URL] => #SITE_DIR#/news/#SECTION_CODE_PATH#/
[CANONICAL_PAGE_URL] => https://beresta.by/news/corporate_news_s1/
[~CANONICAL_PAGE_URL] => https://beresta.by/news/corporate_news_s1/
[PICTURE] =>
[~PICTURE] =>
[DESCRIPTION] =>
[~DESCRIPTION] =>
[DESCRIPTION_TYPE] => text
[~DESCRIPTION_TYPE] => text
[RSS_TTL] => 24
[~RSS_TTL] => 24
[RSS_ACTIVE] => Y
[~RSS_ACTIVE] => Y
[RSS_FILE_ACTIVE] => N
[~RSS_FILE_ACTIVE] => N
[RSS_FILE_LIMIT] =>
[~RSS_FILE_LIMIT] =>
[RSS_FILE_DAYS] =>
[~RSS_FILE_DAYS] =>
[RSS_YANDEX_ACTIVE] => N
[~RSS_YANDEX_ACTIVE] => N
[XML_ID] =>
[~XML_ID] =>
[TMP_ID] => 06c8f2cf310019e0e1a4aba1d7054c32
[~TMP_ID] => 06c8f2cf310019e0e1a4aba1d7054c32
[INDEX_ELEMENT] => Y
[~INDEX_ELEMENT] => Y
[INDEX_SECTION] => Y
[~INDEX_SECTION] => Y
[WORKFLOW] => N
[~WORKFLOW] => N
[BIZPROC] => N
[~BIZPROC] => N
[SECTION_CHOOSER] => L
[~SECTION_CHOOSER] => L
[LIST_MODE] =>
[~LIST_MODE] =>
[RIGHTS_MODE] => S
[~RIGHTS_MODE] => S
[SECTION_PROPERTY] => N
[~SECTION_PROPERTY] => N
[PROPERTY_INDEX] => N
[~PROPERTY_INDEX] => N
[VERSION] => 1
[~VERSION] => 1
[LAST_CONV_ELEMENT] => 0
[~LAST_CONV_ELEMENT] => 0
[SOCNET_GROUP_ID] =>
[~SOCNET_GROUP_ID] =>
[EDIT_FILE_BEFORE] =>
[~EDIT_FILE_BEFORE] =>
[EDIT_FILE_AFTER] =>
[~EDIT_FILE_AFTER] =>
[SECTIONS_NAME] => Разделы
[~SECTIONS_NAME] => Разделы
[SECTION_NAME] => Раздел
[~SECTION_NAME] => Раздел
[ELEMENTS_NAME] => Элементы
[~ELEMENTS_NAME] => Элементы
[ELEMENT_NAME] => Элемент
[~ELEMENT_NAME] => Элемент
[FULLTEXT_INDEX] => N
[~FULLTEXT_INDEX] => N
[EXTERNAL_ID] =>
[~EXTERNAL_ID] =>
[LANG_DIR] => /
[~LANG_DIR] => /
[SERVER_NAME] => beresta.by
[~SERVER_NAME] => beresta.by
)
[SECTION] => Array
(
[PATH] => Array
(
[0] => Array
(
[ID] => 10
[~ID] => 10
[CODE] => obshchestvo
[~CODE] => obshchestvo
[XML_ID] =>
[~XML_ID] =>
[EXTERNAL_ID] =>
[~EXTERNAL_ID] =>
[IBLOCK_ID] => 1
[~IBLOCK_ID] => 1
[IBLOCK_SECTION_ID] =>
[~IBLOCK_SECTION_ID] =>
[SORT] => 500
[~SORT] => 500
[NAME] => Общество
[~NAME] => Общество
[ACTIVE] => Y
[~ACTIVE] => Y
[DEPTH_LEVEL] => 1
[~DEPTH_LEVEL] => 1
[SECTION_PAGE_URL] => /news/obshchestvo/
[~SECTION_PAGE_URL] => /news/obshchestvo/
[IBLOCK_TYPE_ID] => news
[~IBLOCK_TYPE_ID] => news
[IBLOCK_CODE] => corporate_news_s1
[~IBLOCK_CODE] => corporate_news_s1
[IBLOCK_EXTERNAL_ID] =>
[~IBLOCK_EXTERNAL_ID] =>
[GLOBAL_ACTIVE] => Y
[~GLOBAL_ACTIVE] => Y
[IPROPERTY_VALUES] => Array
(
[SECTION_META_TITLE] => Общество
[SECTION_META_KEYWORDS] => Новости
[SECTION_META_DESCRIPTION] =>
[SECTION_PAGE_TITLE] => Общество
[ELEMENT_META_TITLE] => Общество
[ELEMENT_META_KEYWORDS] => Новости
[ELEMENT_META_DESCRIPTION] => .
[ELEMENT_PAGE_TITLE] => Общество
)
)
)
)
[SECTION_URL] => /news/obshchestvo/
[META_TAGS] => Array
(
[TITLE] => Нематэрыяльная культурная спадчына: уплыў на фарміраванне беларускай нацыянальнай ідэі
[BROWSER_TITLE] => Нематэрыяльная культурная спадчына: уплыў на фарміраванне беларускай нацыянальнай ідэі
[KEYWORDS] => Общество
[DESCRIPTION] => Працягам дзейнасці клубных устаноў культуры па захаванні прадметаў побыту і фальклорных традыцый продкаў стаў семінар па праблемах выяўлення, збору і афармлення матэрыялаў нематэрыяльнай культурнай спадчыны У сённяшняй размове паспрабуем высветліць, чаму гэта пытанне актуальнае? Мой суразмоўца – метадыст па фальклору і этнаграфіі Бераставіцкага раённага цэнтра культуры і народнай творчасці Леанід Панасевіч.
)
)
30.04.2017
Нематэрыяльная культурная спадчына: уплыў на фарміраванне беларускай нацыянальнай ідэі

Працягам дзейнасці клубных устаноў культуры па захаванні прадметаў побыту і фальклорных традыцый продкаў стаў семінар па праблемах выяўлення, збору і афармлення матэрыялаў нематэрыяльнай культурнай спадчыны. У сённяшняй размове паспрабуем высветліць, чаму гэта пытанне актуальнае? Мой

суразмоўца – метадыст па фальклору і этнаграфіі Бераставіцкага раённага цэнтра культуры і народнай творчасці Леанід Панасевіч. Ён не толькі адзін з арганізатараў семінара, але і чалавек, сапраўды нераўнадушны да справы захавання культурных і побытавых традыцый Бераставіччыны.
– Здаецца, мы шмат што ведаем пра беларускія абрады і традыцыі: знаёмімся з гісторыяй і культурай беларусаў на ўроках гісторыі ў школе, пры жаданні больш паглыблена вывучаем тэму ў сярэднеспецыяльных і вышэйшых навучальных установах ці ў шматлікіх друкаваных выданнях этнографаў, назіраем за спробамі адраджэння народных святаў і абрадаў у сённяшняй рэчаіснасці. Я памыляюся?
– У тэорыі гэта, вядома ж, так. Аднак калі зірнуць на пытанне ў дачыненні да сваёй мясцовасці, то, згадзіцеся, далёка не кожны жыхар нашага раёна зможа расказаць аб асаблівасцях побытавых і культурных традыцый продкаў. У лепшым выпадку ўзгадаюць Купалле, Масленіцу, Каляды. Безумоўна, многае ў справе захавання спадчыны зроблена супрацоўнікамі музея Вавёркі, школьнымі музеямі і музейнымі куткамі. Сваю станоўчую ролю ў гэтым пытанні адыгрывае “Эйсмантаўскі фэст”. І прыклады можна працягваць. Аднак аб’екты нашай нематэрыяльнай культурнай спадчыны вывучаны яшчэ недасканала і што, галоўнае, не аформлены належным чынам. Якраз работнікі клубных устаноў і прызваны заняцца гэтым у сілу блізкасці дадзенай справы непасрэдна да іх прафесійных абавязкаў.
– Леанід Міхайлавіч, растлумачце, калі ласка, што такое нематэрыяльная культурная спадчына?
– Паняцце «нематэрыяльная культурная спадчына» ў сваім сучасным значэнні з’явілася параўнальна нядаўна. Яно было выпрацавана ў выніку шматлікіх дыскусій і папярэдніх даследаванняў на Міжнародным «круглым стале» экспертаў, арганізаваным ЮНЕСКА ў Турыне ў сакавіку 2001 года. У поўным аб’ёме паняцце было сфармулявана ў Міжнароднай Канвенцыі аб захаванні нематэрыяльнай культурнай спадчыны, прынятай 17 кастрычніка 2003 года на 32-й сесіі ЮНЕСКА ў Парыжы. Паняцце ўключае “звычаі, формы ўяўлення, веды і навыкі, а таксама звязаныя з імі інструменты, прадметы, артэфакты і культурныя прасторы, якія прызнаюцца супольнасцямі, групамі і, у некаторых выпадках, асобнымі людзьмі ў якасці часткі іх культурнай спадчыны”.
Дарэчы, Канвенцыю ратыфікавалі 154 краіны свету, што сведчыць аб прызнанні і папулярнасці гэтага міжнароднага дакумента. Рэспубліка Беларусь таксама далучылася да яе, распрацаваўшы нацыянальную сістэму заканадаўчых актаў. Такім чынам, у нашай дзяржаве ёсць разуменне таго, што нематэрыяльная культурная спадчына, як састаўляючая нацыянальнага самапазнання, ідэнтыфікацыі, здольная аказаць уплыў на фарміраванне беларускай нацыянальнай ідэі, якая б кансалідавала грамадства. У якасці прыкладу такой кансалідуючай ідэі можна назваць расійскую акцыю “Бессмяротны полк”, якая за невялікі адрэзак часу стала міжнароднай.
– Ведаю, што збор і фіксацыя ўзораў вуснай народнай творчасці ўжо распачата – і непасрэдна Вамі, і работнікамі культуры на месцах. З якімі праблемамі давялося сутыкнуцца?
– Рыхтуючыся да семінара, мы зрабілі відэазапісы дзесяці носьбітаў вуснай народнай творчасці з розных куточкаў Бераставіцкага раёна. Дарэчы, пэўны архіўны матэрыял быў назапашаны і былым метадыстам Марыяй Пятроўнай Юшкевіч. Збор яго, вядома ж, будзе працягнуты. Аднак складанасці ў гэтай справе мы адчуваем. І галоўная праблема – гэта тое, што носьбітаў сапраўды аўтэнтычных традыцый засталося вельмі мала. На вялікі жаль, яны беззваротна сыходзяць, і ў многіх адносінах час ўжо ўпушчаны.
– Вернемся да семінара. Што было прапанавана яго ўдзельнікам у якасці кіраўніцтва ў рабоце?
– Адзначу, што яшчэ да семінара мы раздалі кіраўнікам клубных устаноў метадычныя рэкамендацыі па ідэнтыфікацыі і інвентарызацыі аб’ектаў нематэрыяльнай культурнай спадчыны, узоры апытальнікаў і пашпартызацыі сабраных звестак, з тым, каб атрыманыя матэрыялы аб абрадах і традыцыях былі зафіксаваны ў архівах. Семінар правялі на Велікодным тыдні. І невыпадкова. Вялікдзень – народнае свята, вельмі багатае на традыцыі і абрады. Людзі іх сёння таксама трымаюцца. Таму было вырашана паглядзець, як гэта адбываецца ў розных мястэчках нашага рэгіёну.
Так, у аддзеле рамёстваў і традыцыйнай культуры ўдзельнікі семінара паспрабавалі сябе ў размалёўцы велікодных яек і ўпэўніліся, што некаторыя, зусім нескладаныя, старадаўнія прыёмы можна выкарыстоўваць у рабоце з гурткоўцамі. Пазнаёміліся і з велікоднай выпечкай, рэцэпты якой перадаюцца з пакалення ў пакаленне. Развучылі побытавыя танцы, а пасля пераезду ў сельскі клуб сацыяльна-культурных паслуг в.Пыхоўчыцы далучыліся да аўтэнтычнага абраду “Валачобнікі”, які паказалі ўдзельніцы фальклорнага ансамбля “Надзея”. Паслухалі таксама і велікодныя песні ў іх выкананні.
У філіяле па культурна-дасугавай дзейнасці аг. Макараўцы пазнаёміліся з выставай вырабаў мясцовых майстрых – Святланы Лукашэвіч, якая займаецца пляценнем з паперы, і Ірыны Эйсмант, якая вышывае вытанчаныя кветкавыя кампазіцыі. А яшчэ разам з макараўскімі “валачобнікамі” прайшлі па вуліцах аграгарадка, віншуючы гаспадароў са святам Уваскрэсення Хрыстова.
Усе гэтыя мясцовыя традыцыі, адметныя сваім яскравым фальклорным каларытам і міжканфесійнай талерантнасцю, абавязкова трэба захаваць і перадаць у спадчыну нашчадкам. Дарэчы, у рамках семінара прайшоў і агляд-конкурс фальклорных абрадавых праграм, падрыхтаваных работнікамі клубных устаноў з улікам мясцовых асаблівасцей.
–Дзякуй за гутарку.
Святлана Ганчарова, фота аўтара