Array
(
[TAGS] =>
[~TAGS] =>
[ID] => 24793
[~ID] => 24793
[NAME] => Краязнаўства —справа жыцця Мікалая Пацэнкі
[~NAME] => Краязнаўства —справа жыцця Мікалая Пацэнкі
[IBLOCK_ID] => 1
[~IBLOCK_ID] => 1
[IBLOCK_SECTION_ID] => 7
[~IBLOCK_SECTION_ID] => 7
[DETAIL_TEXT] => 
Сярод дзеячаў культуры краіны, якія напярэдадні свайго прафесійнага свята атрымалі ў Мінску дзяржаўныя ўзнагароды, быў і наш зямляк. Мясцовы краязнаўца, лаўрэат прэміі Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь “За духоўнае адраджэнне”, старшыня райкама прафсаюза работнікаў культуры, старшыня раённай арганізацыі Беларускага таварыства “Веды”, метадыст па захаванню гісторыка-культурнай спадчыны РМЦ НТ Мікалай Іванавіч ПАЦЭНКА атрымаў Прэмію Беларускага прафсаюза работнікаў культуры ў намінацыі «Літаратура і журналістыка».
Да шматлікіх “рэгалій” Мікалая Іванавіча, чалавека паважанага ў нашым пасёлку і раёне, пра што, дарэчы, сведчыць і неаднаразовае выбранне яго дэпутатам райсавета, дадалося і яшчэ адно званне лаўрэата прэстыжнай, ганаровай прэміі. Яна была заснавана Беларускім прафсаюзам работнікаў культуры ў 2008 годзе з мэтай заахвоціць адметных прадстаўнікоў культуры і мастацтва краіны за заслугі і высокія дасягненні ў літаратуры і журналістыцы, тэатральным, экранным і музычным мастацтве, жывапісу, скульптуры, графіцы, дызайне і дэкаратыўна-прыкладным, народным і самадзейным мастацтве. Прэмія прысуджаецца да Дня работнікаў культуры адзін раз на год і атрымліваюць яе адзінкі. Як мне стала вядома, на атрыманне прэміі ў намінацыі “літаратура і журналістыка” акрамя Мікалая Іванавіча прэтэндавалі яшчэ дзесяць кандыдатаў, прычым усе яны—прафесійныя літаратары. Аднак члены камісіі па прысуджэнні прэміі, якую ўзначальвае рэктар Акадэміі музыкі Рычард Смольскі і ў склад якой увахо-дзяць старшыня Саюза пісьменнікаў Беларусі Мікалай Чаргінец і шэраг знакамітых дзеячаў мастацтва краіны, аддалі перавагу менавіта нашаму земляку. Гэта адначасова і высокая адзнака яго літаратурнай дзейнасці і падтрымка, заахвочванне ў асобе Мікалая Іванавіча зусім нешматлікіх энтузіястаў-літаратараў, краязнаўцаў з рэгіёнаў. Пра такіх людзей, пра іх уклад у вывучэнне беларускай гісторыі нельга забываць, бо менавіта з гісторыі асобных мястэчак і складаецца па крупіцах гісторыя ўсёй краіны.
Тыя з мясцовых аматараў краязнаўства, хто ўважліва сочыць за дзейнасцю Мікалая Іванавіча на ніве вывучэння гісторыі роднага краю, добра ведаюць, што яна, гэтая дзейнасць, не абмежавалася выданнем у 1999 годзе раённай кнігі-хронікі “Памяць”. У працы па яе стварэнні, якая доўжылася не адзін год, у пошуку, зборы і падрыхтоўцы матэрыялаў прынялі ўдзел шмат ініцыятыўных, нераўнадушных людзей раёна. Тады, як рэдактару-складальніку хронікі, Мікалаю Іванавічу неабходна было сістэматызаваць вялікі фактычны матэрыял. Выдатнае веданне беларускай і рускай мовы і літаратуры, гісторыі, атрыманае падчас вучобы ў БДУ, добрае валоданне словам вельмі дапамагалі яму ў рабоце. У выніку—менавіта наша кніга “Памяць” была вылучана сярод іншых падобных работ за фундаментальнасць гістарычнага даследавання, праведзенага яе стваральнікамі, аб’ектыўнасць адлюстравання грамадска-палітычных працэсаў, якія адбываліся на бераставіцкай зямлі, насычанасць архіўнымі дакументамі. А Мікалай Іванавіч атрымаў прэмію Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь “За духоўнае адраджэнне”.
Творчы пошук, цяга да вывучэння гісторыі свайго краю прымушаюць мясцовага краязнаўцу займацца ўсё новымі праектамі, ажыццяўляць новыя задумкі. У кнігу “Памяць” увайшлі далёка не ўсе матэрыялы. І гэта падштурхнула Мікалая Іванавіча да стварэння ўнікальнай у сваім родзе працы—“Летапіснай хронікі Бераставіччыны”, пачынаючы са старажытных часоў і да нашых дзён. Гэта вялікі збор гістарычных фактаў, архіўных дакументаў, сярод якіх і знойдзеныя зусім нядаўна, а таксама аўтарскіх каментарыяў да іх. Ужо шосты том рыхтуецца да выхаду ў свет! Разумеючы неабходнасць гэтай працы для раёна, яе гістарычную каштоўнасць, у стварэнні “Летапіснай хронікі” Мікалаю Іванавічу дапамагаюць работнікі ідэалагічнага аддзела райвыканкама, бібліятэкары, яго намаганні падтрымліваюць кіраўнікі мясцовай улады.
Падчас пошукавай дзейнасці ў Мікалая Іванавіча “нарадзіліся” гісторыка-біяграфічныя нарысы-партрэты вядомых людзей—ураджэнцаў Бераставіччыны або тых, чые лёсы былі звязаны з нашым краем. У апошнія гады былі выдадзены цэлыя серыі—“Іх імёнамі названы вуліцы на Бераставіччыне”, “Нашы знакамітыя землякі”, “З Бераставіччынай лёсам знітаваныя”, “Помнікі гісторыі і культуры Бераставіччыны”. У гэтых брашурах ажываюць постаці гетмана Вялікага княства Літоўскага Яна Караля Хадкевіча, магістра філасофіі, прафесара Віленскага ўніверсітэта Ігната Анацэвіча з Малой Бераставіцы, міністра будаў-ніцтва БССР, Героя Сацыялістычнай Працы Івана Жыжаля з Сыраежак…Адлюстроўваецца гераічны подзвіг партызанкі з Лашы Вольгі Соламавай, генерал-маёра Івана Міхайліна і г.д. Праследжваецца лёс помнікаў гісторыі і культуры—касцёла Прасвятой Дзевы Марыі ў Бераставіцы і Алекшыцкай царквы Пакрова Прасвятой Багародзіцы.
Усе гэтыя выданні перададзены ў навучальныя ўстановы раёна, бібліятэкі і нават у Гро-дзенскую абласную навуковую бібліятэку імя Карскага, Нацыянальную бібліятэку Беларусі, дзяржаўныя архівы Гродна. І гэта яшчэ адно пацверджанне таго, што краязнаўчая дзейнасць Мікалая Іванавіча важная не толькі для нашага раёна, але і для Гродзеншчыны, краіны ў цэлым. На яго працы ўжо абапіраюцца ў вывучэнні гісторыі роднага краю студэнты і юныя края-знаўцы. А ў Мікалая Іванавіча, па-сапраўднаму ўлюбёнага ў сваю справу і ў свой край, ўжо “зрэюць” новыя задумкі— падрыхтаваць серыю матэрыялаў аб помніках Бераставіччыны, аб земляках з незвычайным лёсам, нашых сучасніках: навукоўцах, вынаходніках, работніках культуры, ардэнаносцах-ветэранах працы. Дарэчы, адзін з іх—“Штырліц” з Бераставіччыны”—ужо друкаваўся ў нашай газеце.
Мяне здзіўляе і адначасова захапляе такая прага Мікалая Іванавіча да гісторыі. Ён заўсёды ў працы—амаль увесь свой вольны час, часта ахвяруючы зносінамі з блізкімі, сям’ёй. А можа яна і заканамерная, такая зацікаўленасць Мікалая Іванавіча краязнаўствам. Лёсам выпала яму вучыцца ў школе ў Алеся Белакоза, вядомага педагога і краязнаўцы, стваральніка музея ў Гудзевічах Мастоўскага раёна, адкуль родам Мікалай Іванавіч, у БДУ – у выкладчыкаў, вядомых пісьменнікаў Ніла Гілевіча, Алега Лойкі, Івана Навуменкі. Пакінула свой адбітак знаёмства з Васілём Быкавым, з паэтамі Казімірам Камейшам, Міколам Чарняўскім, Міколам Маляўкам, Міхасём Губернатаравым, Анатолем Сербантовічам… Сустрэчы з цікавымі людзьмі падчас работы на раённым радыё, у газеце, камсамоле, райкоме партыі… Ды і наша зямля, адкуль родам матуля Мікалая Іванавіча, зямля, апавітая легендамі, якая тоіць у сябе яшчэ так многа гістарычных “белых плямаў”, спрыяе жаданню краязнаўцы пазнаць усе яе таямніцы.
Святлана Ганчарова,
фота аўтара
[~DETAIL_TEXT] => Сярод дзеячаў культуры краіны, якія напярэдадні свайго прафесійнага свята атрымалі ў Мінску дзяржаўныя ўзнагароды, быў і наш зямляк. Мясцовы краязнаўца, лаўрэат прэміі Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь “За духоўнае адраджэнне”, старшыня райкама прафсаюза работнікаў культуры, старшыня раённай арганізацыі Беларускага таварыства “Веды”, метадыст па захаванню гісторыка-культурнай спадчыны РМЦ НТ Мікалай Іванавіч ПАЦЭНКА атрымаў Прэмію Беларускага прафсаюза работнікаў культуры ў намінацыі «Літаратура і журналістыка».
Да шматлікіх “рэгалій” Мікалая Іванавіча, чалавека паважанага ў нашым пасёлку і раёне, пра што, дарэчы, сведчыць і неаднаразовае выбранне яго дэпутатам райсавета, дадалося і яшчэ адно званне лаўрэата прэстыжнай, ганаровай прэміі. Яна была заснавана Беларускім прафсаюзам работнікаў культуры ў 2008 годзе з мэтай заахвоціць адметных прадстаўнікоў культуры і мастацтва краіны за заслугі і высокія дасягненні ў літаратуры і журналістыцы, тэатральным, экранным і музычным мастацтве, жывапісу, скульптуры, графіцы, дызайне і дэкаратыўна-прыкладным, народным і самадзейным мастацтве. Прэмія прысуджаецца да Дня работнікаў культуры адзін раз на год і атрымліваюць яе адзінкі. Як мне стала вядома, на атрыманне прэміі ў намінацыі “літаратура і журналістыка” акрамя Мікалая Іванавіча прэтэндавалі яшчэ дзесяць кандыдатаў, прычым усе яны—прафесійныя літаратары. Аднак члены камісіі па прысуджэнні прэміі, якую ўзначальвае рэктар Акадэміі музыкі Рычард Смольскі і ў склад якой увахо-дзяць старшыня Саюза пісьменнікаў Беларусі Мікалай Чаргінец і шэраг знакамітых дзеячаў мастацтва краіны, аддалі перавагу менавіта нашаму земляку. Гэта адначасова і высокая адзнака яго літаратурнай дзейнасці і падтрымка, заахвочванне ў асобе Мікалая Іванавіча зусім нешматлікіх энтузіястаў-літаратараў, краязнаўцаў з рэгіёнаў. Пра такіх людзей, пра іх уклад у вывучэнне беларускай гісторыі нельга забываць, бо менавіта з гісторыі асобных мястэчак і складаецца па крупіцах гісторыя ўсёй краіны.
Тыя з мясцовых аматараў краязнаўства, хто ўважліва сочыць за дзейнасцю Мікалая Іванавіча на ніве вывучэння гісторыі роднага краю, добра ведаюць, што яна, гэтая дзейнасць, не абмежавалася выданнем у 1999 годзе раённай кнігі-хронікі “Памяць”. У працы па яе стварэнні, якая доўжылася не адзін год, у пошуку, зборы і падрыхтоўцы матэрыялаў прынялі ўдзел шмат ініцыятыўных, нераўнадушных людзей раёна. Тады, як рэдактару-складальніку хронікі, Мікалаю Іванавічу неабходна было сістэматызаваць вялікі фактычны матэрыял. Выдатнае веданне беларускай і рускай мовы і літаратуры, гісторыі, атрыманае падчас вучобы ў БДУ, добрае валоданне словам вельмі дапамагалі яму ў рабоце. У выніку—менавіта наша кніга “Памяць” была вылучана сярод іншых падобных работ за фундаментальнасць гістарычнага даследавання, праведзенага яе стваральнікамі, аб’ектыўнасць адлюстравання грамадска-палітычных працэсаў, якія адбываліся на бераставіцкай зямлі, насычанасць архіўнымі дакументамі. А Мікалай Іванавіч атрымаў прэмію Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь “За духоўнае адраджэнне”.
Творчы пошук, цяга да вывучэння гісторыі свайго краю прымушаюць мясцовага краязнаўцу займацца ўсё новымі праектамі, ажыццяўляць новыя задумкі. У кнігу “Памяць” увайшлі далёка не ўсе матэрыялы. І гэта падштурхнула Мікалая Іванавіча да стварэння ўнікальнай у сваім родзе працы—“Летапіснай хронікі Бераставіччыны”, пачынаючы са старажытных часоў і да нашых дзён. Гэта вялікі збор гістарычных фактаў, архіўных дакументаў, сярод якіх і знойдзеныя зусім нядаўна, а таксама аўтарскіх каментарыяў да іх. Ужо шосты том рыхтуецца да выхаду ў свет! Разумеючы неабходнасць гэтай працы для раёна, яе гістарычную каштоўнасць, у стварэнні “Летапіснай хронікі” Мікалаю Іванавічу дапамагаюць работнікі ідэалагічнага аддзела райвыканкама, бібліятэкары, яго намаганні падтрымліваюць кіраўнікі мясцовай улады.
Падчас пошукавай дзейнасці ў Мікалая Іванавіча “нарадзіліся” гісторыка-біяграфічныя нарысы-партрэты вядомых людзей—ураджэнцаў Бераставіччыны або тых, чые лёсы былі звязаны з нашым краем. У апошнія гады былі выдадзены цэлыя серыі—“Іх імёнамі названы вуліцы на Бераставіччыне”, “Нашы знакамітыя землякі”, “З Бераставіччынай лёсам знітаваныя”, “Помнікі гісторыі і культуры Бераставіччыны”. У гэтых брашурах ажываюць постаці гетмана Вялікага княства Літоўскага Яна Караля Хадкевіча, магістра філасофіі, прафесара Віленскага ўніверсітэта Ігната Анацэвіча з Малой Бераставіцы, міністра будаў-ніцтва БССР, Героя Сацыялістычнай Працы Івана Жыжаля з Сыраежак…Адлюстроўваецца гераічны подзвіг партызанкі з Лашы Вольгі Соламавай, генерал-маёра Івана Міхайліна і г.д. Праследжваецца лёс помнікаў гісторыі і культуры—касцёла Прасвятой Дзевы Марыі ў Бераставіцы і Алекшыцкай царквы Пакрова Прасвятой Багародзіцы.
Усе гэтыя выданні перададзены ў навучальныя ўстановы раёна, бібліятэкі і нават у Гро-дзенскую абласную навуковую бібліятэку імя Карскага, Нацыянальную бібліятэку Беларусі, дзяржаўныя архівы Гродна. І гэта яшчэ адно пацверджанне таго, што краязнаўчая дзейнасць Мікалая Іванавіча важная не толькі для нашага раёна, але і для Гродзеншчыны, краіны ў цэлым. На яго працы ўжо абапіраюцца ў вывучэнні гісторыі роднага краю студэнты і юныя края-знаўцы. А ў Мікалая Іванавіча, па-сапраўднаму ўлюбёнага ў сваю справу і ў свой край, ўжо “зрэюць” новыя задумкі— падрыхтаваць серыю матэрыялаў аб помніках Бераставіччыны, аб земляках з незвычайным лёсам, нашых сучасніках: навукоўцах, вынаходніках, работніках культуры, ардэнаносцах-ветэранах працы. Дарэчы, адзін з іх—“Штырліц” з Бераставіччыны”—ужо друкаваўся ў нашай газеце.
Мяне здзіўляе і адначасова захапляе такая прага Мікалая Іванавіча да гісторыі. Ён заўсёды ў працы—амаль увесь свой вольны час, часта ахвяруючы зносінамі з блізкімі, сям’ёй. А можа яна і заканамерная, такая зацікаўленасць Мікалая Іванавіча краязнаўствам. Лёсам выпала яму вучыцца ў школе ў Алеся Белакоза, вядомага педагога і краязнаўцы, стваральніка музея ў Гудзевічах Мастоўскага раёна, адкуль родам Мікалай Іванавіч, у БДУ – у выкладчыкаў, вядомых пісьменнікаў Ніла Гілевіча, Алега Лойкі, Івана Навуменкі. Пакінула свой адбітак знаёмства з Васілём Быкавым, з паэтамі Казімірам Камейшам, Міколам Чарняўскім, Міколам Маляўкам, Міхасём Губернатаравым, Анатолем Сербантовічам… Сустрэчы з цікавымі людзьмі падчас работы на раённым радыё, у газеце, камсамоле, райкоме партыі… Ды і наша зямля, адкуль родам матуля Мікалая Іванавіча, зямля, апавітая легендамі, якая тоіць у сябе яшчэ так многа гістарычных “белых плямаў”, спрыяе жаданню краязнаўцы пазнаць усе яе таямніцы.
Святлана Ганчарова,
фота аўтара
[DETAIL_TEXT_TYPE] => html
[~DETAIL_TEXT_TYPE] => html
[PREVIEW_TEXT] => Краязнаўства —справа жыцця Мікалая Пацэнкі
[~PREVIEW_TEXT] => Краязнаўства —справа жыцця Мікалая Пацэнкі
[PREVIEW_TEXT_TYPE] => html
[~PREVIEW_TEXT_TYPE] => html
[DETAIL_PICTURE] =>
[~DETAIL_PICTURE] =>
[TIMESTAMP_X] => 13.08.2025 19:41:27
[~TIMESTAMP_X] => 13.08.2025 19:41:27
[ACTIVE_FROM_X] => 2010-10-15 00:00:00
[~ACTIVE_FROM_X] => 2010-10-15 00:00:00
[ACTIVE_FROM] => 15.10.2010
[~ACTIVE_FROM] => 15.10.2010
[LIST_PAGE_URL] => /news/
[~LIST_PAGE_URL] => /news/
[DETAIL_PAGE_URL] => /news/chelovek-i-ego-delo/%25d0%25ba%25d1%2580%25d0%25b0%25d1%258f%25d0%25b7%25d0%25bd%25d0%25b0%25d1%259e%25d1%2581%25d1%2582%25d0%25b2%25d0%25b0-%25d1%2581%25d0%25bf%25d1%2580%25d0%25b0%25d0%25b2%25d0%25b0-%25d0%25b6%25d1%258b%25d1%2586%25d1%2586%25d1%258f-%25d0%25bd%25d1%2596%25d0%25ba%25d0%25b0%25d0%25bb%25d0%25b0%25d1%258f-%25d0%25bf/
[~DETAIL_PAGE_URL] => /news/chelovek-i-ego-delo/%25d0%25ba%25d1%2580%25d0%25b0%25d1%258f%25d0%25b7%25d0%25bd%25d0%25b0%25d1%259e%25d1%2581%25d1%2582%25d0%25b2%25d0%25b0-%25d1%2581%25d0%25bf%25d1%2580%25d0%25b0%25d0%25b2%25d0%25b0-%25d0%25b6%25d1%258b%25d1%2586%25d1%2586%25d1%258f-%25d0%25bd%25d1%2596%25d0%25ba%25d0%25b0%25d0%25bb%25d0%25b0%25d1%258f-%25d0%25bf/
[LANG_DIR] => /
[~LANG_DIR] => /
[CODE] => %d0%ba%d1%80%d0%b0%d1%8f%d0%b7%d0%bd%d0%b0%d1%9e%d1%81%d1%82%d0%b2%d0%b0-%d1%81%d0%bf%d1%80%d0%b0%d0%b2%d0%b0-%d0%b6%d1%8b%d1%86%d1%86%d1%8f-%d0%bd%d1%96%d0%ba%d0%b0%d0%bb%d0%b0%d1%8f-%d0%bf
[~CODE] => %d0%ba%d1%80%d0%b0%d1%8f%d0%b7%d0%bd%d0%b0%d1%9e%d1%81%d1%82%d0%b2%d0%b0-%d1%81%d0%bf%d1%80%d0%b0%d0%b2%d0%b0-%d0%b6%d1%8b%d1%86%d1%86%d1%8f-%d0%bd%d1%96%d0%ba%d0%b0%d0%bb%d0%b0%d1%8f-%d0%bf
[EXTERNAL_ID] => 24793
[~EXTERNAL_ID] => 24793
[IBLOCK_TYPE_ID] => news
[~IBLOCK_TYPE_ID] => news
[IBLOCK_CODE] => corporate_news_s1
[~IBLOCK_CODE] => corporate_news_s1
[IBLOCK_EXTERNAL_ID] =>
[~IBLOCK_EXTERNAL_ID] =>
[LID] => s1
[~LID] => s1
[NAV_RESULT] =>
[NAV_CACHED_DATA] =>
[DISPLAY_ACTIVE_FROM] => 15.10.2010
[IPROPERTY_VALUES] => Array
(
[SECTION_META_TITLE] => Краязнаўства —справа жыцця Мікалая Пацэнкі
[SECTION_META_KEYWORDS] => Новости
[SECTION_META_DESCRIPTION] =>
[SECTION_PAGE_TITLE] => Краязнаўства —справа жыцця Мікалая Пацэнкі
[ELEMENT_META_TITLE] => Краязнаўства —справа жыцця Мікалая Пацэнкі
[ELEMENT_META_KEYWORDS] => Человек и его дело
[ELEMENT_META_DESCRIPTION] => Сярод дзеячаў культуры краіны, якія напярэдадні свайго прафесійнага свята атрымалі ў Мінску дзяржаўныя ўзнагароды, быў і наш зямляк Мясцовы краязнаўца, лаўрэат прэміі Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь “За духоўнае адраджэнне”, старшыня райкама прафсаюза работнікаў культуры, старшыня раённай арганізацыі Беларускага таварыства “Веды”, метадыст па захаванню гісторыка-культурнай спадчыны РМЦ НТ Мікалай Іванавіч ПАЦЭНКА атрымаў Прэмію Беларускага прафсаюза работнікаў культуры ў намінацыі «Літаратура і журналістыка».
[ELEMENT_PAGE_TITLE] => Краязнаўства —справа жыцця Мікалая Пацэнкі
)
[FIELDS] => Array
(
[TAGS] =>
)
[PROPERTIES] => Array
(
[VIDEO] => Array
(
[ID] => 4
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Видео
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => VIDEO
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => F
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] => mpg, avi, wmv, mpeg, mpe, flv, mp4
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Видео
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[DONT_SHOW] => Array
(
[ID] => 6
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Не отображать в верхней карусели на главной
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => DONT_SHOW
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => L
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => C
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[VALUE_ENUM_ID] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Не отображать в верхней карусели на главной
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[AUTHOR] => Array
(
[ID] => 7
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Автор
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => AUTHOR
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => S
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Автор
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[WATERMARKER] => Array
(
[ID] => 8
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Водяной знак
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => WATERMARKER
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => F
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] => jpg, gif, bmp, png, jpeg, webp
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Водяной знак
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[WATERMARKER_PREV] => Array
(
[ID] => 9
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Водяной знак в превью
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => WATERMARKER_PREV
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => F
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] => jpg, gif, bmp, png, jpeg, webp
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Водяной знак в превью
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[DONT_SHOW_LIST] => Array
(
[ID] => 11
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Не отображать в карусели с разделами на главной
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => DONT_SHOW_LIST
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => L
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => C
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[VALUE_ENUM_ID] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Не отображать в карусели с разделами на главной
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[MAIN_SECTION] => Array
(
[ID] => 12
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Главный раздел
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => MAIN_SECTION
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => L
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[VALUE_ENUM_ID] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Главный раздел
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[PHOTOGRAPHER] => Array
(
[ID] => 13
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Фотограф
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => PHOTOGRAPHER
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => S
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Фотограф
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[NASHE_VIDEO] => Array
(
[ID] => 14
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Наше видео
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => NASHE_VIDEO
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => S
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] => video
[USER_TYPE_SETTINGS] => Array
(
[BUFFER_LENGTH] => 10
[CONTROLBAR] => bottom
[AUTOSTART] => N
[VOLUME] => 90
[SKIN] =>
[FLASHVARS] =>
[WMODE_FLV] => transparent
[BGCOLOR] => FFFFFF
[COLOR] => 000000
[OVER_COLOR] => 000000
[SCREEN_COLOR] => 000000
[SILVERVARS] =>
[WMODE_WMV] => windowless
[WIDTH] => 400
[HEIGHT] => 300
)
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Наше видео
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[YOUTUBE_VIDEO] => Array
(
[ID] => 15
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Наше видео ютуб
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => YOUTUBE_VIDEO
[DEFAULT_VALUE] => https://www.youtube.com/embed/
[PROPERTY_TYPE] => S
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Наше видео ютуб
[~DEFAULT_VALUE] => https://www.youtube.com/embed/
)
[YES_WATERMARK] => Array
(
[ID] => 17
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Выводить водяной знак
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => YES_WATERMARK
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => L
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => C
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[VALUE_ENUM_ID] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Выводить водяной знак
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[YES_WATERMARK_PREV] => Array
(
[ID] => 18
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Выводить водяной знак превью
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => YES_WATERMARK_PREV
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => L
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => C
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[VALUE_ENUM_ID] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Выводить водяной знак превью
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[DETAIL_PICTERS_NEW] => Array
(
[ID] => 19
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Детальная картинка
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => DETAIL_PICTERS_NEW
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => F
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] => jpg, gif, bmp, png, jpeg, webp
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Детальная картинка
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
)
[DISPLAY_PROPERTIES] => Array
(
)
[IBLOCK] => Array
(
[ID] => 1
[~ID] => 1
[TIMESTAMP_X] => 05.09.2026 23:21:37
[~TIMESTAMP_X] => 05.09.2026 23:21:37
[IBLOCK_TYPE_ID] => news
[~IBLOCK_TYPE_ID] => news
[LID] => s1
[~LID] => s1
[CODE] => corporate_news_s1
[~CODE] => corporate_news_s1
[API_CODE] =>
[~API_CODE] =>
[REST_ON] => N
[~REST_ON] => N
[NAME] => Новости
[~NAME] => Новости
[ACTIVE] => Y
[~ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[~SORT] => 500
[LIST_PAGE_URL] => /news/
[~LIST_PAGE_URL] => /news/
[DETAIL_PAGE_URL] => #SITE_DIR#/news/#SECTION_CODE_PATH#/#ELEMENT_CODE#/
[~DETAIL_PAGE_URL] => #SITE_DIR#/news/#SECTION_CODE_PATH#/#ELEMENT_CODE#/
[SECTION_PAGE_URL] => #SITE_DIR#/news/#SECTION_CODE_PATH#/
[~SECTION_PAGE_URL] => #SITE_DIR#/news/#SECTION_CODE_PATH#/
[CANONICAL_PAGE_URL] => https://beresta.by/news/corporate_news_s1/
[~CANONICAL_PAGE_URL] => https://beresta.by/news/corporate_news_s1/
[PICTURE] =>
[~PICTURE] =>
[DESCRIPTION] =>
[~DESCRIPTION] =>
[DESCRIPTION_TYPE] => text
[~DESCRIPTION_TYPE] => text
[RSS_TTL] => 24
[~RSS_TTL] => 24
[RSS_ACTIVE] => Y
[~RSS_ACTIVE] => Y
[RSS_FILE_ACTIVE] => N
[~RSS_FILE_ACTIVE] => N
[RSS_FILE_LIMIT] =>
[~RSS_FILE_LIMIT] =>
[RSS_FILE_DAYS] =>
[~RSS_FILE_DAYS] =>
[RSS_YANDEX_ACTIVE] => N
[~RSS_YANDEX_ACTIVE] => N
[XML_ID] =>
[~XML_ID] =>
[TMP_ID] => c0e792eea55f78fdf2f56a185b80509e
[~TMP_ID] => c0e792eea55f78fdf2f56a185b80509e
[INDEX_ELEMENT] => Y
[~INDEX_ELEMENT] => Y
[INDEX_SECTION] => Y
[~INDEX_SECTION] => Y
[WORKFLOW] => N
[~WORKFLOW] => N
[BIZPROC] => N
[~BIZPROC] => N
[SECTION_CHOOSER] => L
[~SECTION_CHOOSER] => L
[LIST_MODE] =>
[~LIST_MODE] =>
[RIGHTS_MODE] => S
[~RIGHTS_MODE] => S
[SECTION_PROPERTY] => N
[~SECTION_PROPERTY] => N
[PROPERTY_INDEX] => N
[~PROPERTY_INDEX] => N
[VERSION] => 1
[~VERSION] => 1
[LAST_CONV_ELEMENT] => 0
[~LAST_CONV_ELEMENT] => 0
[SOCNET_GROUP_ID] =>
[~SOCNET_GROUP_ID] =>
[EDIT_FILE_BEFORE] =>
[~EDIT_FILE_BEFORE] =>
[EDIT_FILE_AFTER] =>
[~EDIT_FILE_AFTER] =>
[SECTIONS_NAME] => Разделы
[~SECTIONS_NAME] => Разделы
[SECTION_NAME] => Раздел
[~SECTION_NAME] => Раздел
[ELEMENTS_NAME] => Элементы
[~ELEMENTS_NAME] => Элементы
[ELEMENT_NAME] => Элемент
[~ELEMENT_NAME] => Элемент
[FULLTEXT_INDEX] => N
[~FULLTEXT_INDEX] => N
[EXTERNAL_ID] =>
[~EXTERNAL_ID] =>
[LANG_DIR] => /
[~LANG_DIR] => /
[SERVER_NAME] => beresta.by
[~SERVER_NAME] => beresta.by
)
[SECTION] => Array
(
[PATH] => Array
(
[0] => Array
(
[ID] => 7
[~ID] => 7
[CODE] => chelovek-i-ego-delo
[~CODE] => chelovek-i-ego-delo
[XML_ID] =>
[~XML_ID] =>
[EXTERNAL_ID] =>
[~EXTERNAL_ID] =>
[IBLOCK_ID] => 1
[~IBLOCK_ID] => 1
[IBLOCK_SECTION_ID] =>
[~IBLOCK_SECTION_ID] =>
[SORT] => 500
[~SORT] => 500
[NAME] => Человек и его дело
[~NAME] => Человек и его дело
[ACTIVE] => Y
[~ACTIVE] => Y
[DEPTH_LEVEL] => 1
[~DEPTH_LEVEL] => 1
[SECTION_PAGE_URL] => /news/chelovek-i-ego-delo/
[~SECTION_PAGE_URL] => /news/chelovek-i-ego-delo/
[IBLOCK_TYPE_ID] => news
[~IBLOCK_TYPE_ID] => news
[IBLOCK_CODE] => corporate_news_s1
[~IBLOCK_CODE] => corporate_news_s1
[IBLOCK_EXTERNAL_ID] =>
[~IBLOCK_EXTERNAL_ID] =>
[GLOBAL_ACTIVE] => Y
[~GLOBAL_ACTIVE] => Y
[IPROPERTY_VALUES] => Array
(
[SECTION_META_TITLE] => Человек и его дело
[SECTION_META_KEYWORDS] => Новости
[SECTION_META_DESCRIPTION] =>
[SECTION_PAGE_TITLE] => Человек и его дело
[ELEMENT_META_TITLE] => Человек и его дело
[ELEMENT_META_KEYWORDS] => Новости
[ELEMENT_META_DESCRIPTION] => .
[ELEMENT_PAGE_TITLE] => Человек и его дело
)
)
)
)
[SECTION_URL] => /news/chelovek-i-ego-delo/
[META_TAGS] => Array
(
[TITLE] => Краязнаўства —справа жыцця Мікалая Пацэнкі
[BROWSER_TITLE] => Краязнаўства —справа жыцця Мікалая Пацэнкі
[KEYWORDS] => Человек и его дело
[DESCRIPTION] => Сярод дзеячаў культуры краіны, якія напярэдадні свайго прафесійнага свята атрымалі ў Мінску дзяржаўныя ўзнагароды, быў і наш зямляк Мясцовы краязнаўца, лаўрэат прэміі Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь “За духоўнае адраджэнне”, старшыня райкама прафсаюза работнікаў культуры, старшыня раённай арганізацыі Беларускага таварыства “Веды”, метадыст па захаванню гісторыка-культурнай спадчыны РМЦ НТ Мікалай Іванавіч ПАЦЭНКА атрымаў Прэмію Беларускага прафсаюза работнікаў культуры ў намінацыі «Літаратура і журналістыка».
)
)
15.10.2010
Краязнаўства —справа жыцця Мікалая Пацэнкі
Сярод дзеячаў культуры краіны, якія напярэдадні свайго прафесійнага свята атрымалі ў Мінску дзяржаўныя ўзнагароды, быў і наш зямляк. Мясцовы краязнаўца, лаўрэат прэміі Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь “За духоўнае адраджэнне”, старшыня райкама прафсаюза работнікаў культуры, старшыня раённай арганізацыі Беларускага таварыства “Веды”, метадыст па захаванню гісторыка-культурнай спадчыны РМЦ НТ Мікалай Іванавіч ПАЦЭНКА атрымаў Прэмію Беларускага прафсаюза работнікаў культуры ў намінацыі «Літаратура і журналістыка».
Да шматлікіх “рэгалій” Мікалая Іванавіча, чалавека паважанага ў нашым пасёлку і раёне, пра што, дарэчы, сведчыць і неаднаразовае выбранне яго дэпутатам райсавета, дадалося і яшчэ адно званне лаўрэата прэстыжнай, ганаровай прэміі. Яна была заснавана Беларускім прафсаюзам работнікаў культуры ў 2008 годзе з мэтай заахвоціць адметных прадстаўнікоў культуры і мастацтва краіны за заслугі і высокія дасягненні ў літаратуры і журналістыцы, тэатральным, экранным і музычным мастацтве, жывапісу, скульптуры, графіцы, дызайне і дэкаратыўна-прыкладным, народным і самадзейным мастацтве. Прэмія прысуджаецца да Дня работнікаў культуры адзін раз на год і атрымліваюць яе адзінкі. Як мне стала вядома, на атрыманне прэміі ў намінацыі “літаратура і журналістыка” акрамя Мікалая Іванавіча прэтэндавалі яшчэ дзесяць кандыдатаў, прычым усе яны—прафесійныя літаратары. Аднак члены камісіі па прысуджэнні прэміі, якую ўзначальвае рэктар Акадэміі музыкі Рычард Смольскі і ў склад якой увахо-дзяць старшыня Саюза пісьменнікаў Беларусі Мікалай Чаргінец і шэраг знакамітых дзеячаў мастацтва краіны, аддалі перавагу менавіта нашаму земляку. Гэта адначасова і высокая адзнака яго літаратурнай дзейнасці і падтрымка, заахвочванне ў асобе Мікалая Іванавіча зусім нешматлікіх энтузіястаў-літаратараў, краязнаўцаў з рэгіёнаў. Пра такіх людзей, пра іх уклад у вывучэнне беларускай гісторыі нельга забываць, бо менавіта з гісторыі асобных мястэчак і складаецца па крупіцах гісторыя ўсёй краіны.
Тыя з мясцовых аматараў краязнаўства, хто ўважліва сочыць за дзейнасцю Мікалая Іванавіча на ніве вывучэння гісторыі роднага краю, добра ведаюць, што яна, гэтая дзейнасць, не абмежавалася выданнем у 1999 годзе раённай кнігі-хронікі “Памяць”. У працы па яе стварэнні, якая доўжылася не адзін год, у пошуку, зборы і падрыхтоўцы матэрыялаў прынялі ўдзел шмат ініцыятыўных, нераўнадушных людзей раёна. Тады, як рэдактару-складальніку хронікі, Мікалаю Іванавічу неабходна было сістэматызаваць вялікі фактычны матэрыял. Выдатнае веданне беларускай і рускай мовы і літаратуры, гісторыі, атрыманае падчас вучобы ў БДУ, добрае валоданне словам вельмі дапамагалі яму ў рабоце. У выніку—менавіта наша кніга “Памяць” была вылучана сярод іншых падобных работ за фундаментальнасць гістарычнага даследавання, праведзенага яе стваральнікамі, аб’ектыўнасць адлюстравання грамадска-палітычных працэсаў, якія адбываліся на бераставіцкай зямлі, насычанасць архіўнымі дакументамі. А Мікалай Іванавіч атрымаў прэмію Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь “За духоўнае адраджэнне”.
Творчы пошук, цяга да вывучэння гісторыі свайго краю прымушаюць мясцовага краязнаўцу займацца ўсё новымі праектамі, ажыццяўляць новыя задумкі. У кнігу “Памяць” увайшлі далёка не ўсе матэрыялы. І гэта падштурхнула Мікалая Іванавіча да стварэння ўнікальнай у сваім родзе працы—“Летапіснай хронікі Бераставіччыны”, пачынаючы са старажытных часоў і да нашых дзён. Гэта вялікі збор гістарычных фактаў, архіўных дакументаў, сярод якіх і знойдзеныя зусім нядаўна, а таксама аўтарскіх каментарыяў да іх. Ужо шосты том рыхтуецца да выхаду ў свет! Разумеючы неабходнасць гэтай працы для раёна, яе гістарычную каштоўнасць, у стварэнні “Летапіснай хронікі” Мікалаю Іванавічу дапамагаюць работнікі ідэалагічнага аддзела райвыканкама, бібліятэкары, яго намаганні падтрымліваюць кіраўнікі мясцовай улады.
Падчас пошукавай дзейнасці ў Мікалая Іванавіча “нарадзіліся” гісторыка-біяграфічныя нарысы-партрэты вядомых людзей—ураджэнцаў Бераставіччыны або тых, чые лёсы былі звязаны з нашым краем. У апошнія гады былі выдадзены цэлыя серыі—“Іх імёнамі названы вуліцы на Бераставіччыне”, “Нашы знакамітыя землякі”, “З Бераставіччынай лёсам знітаваныя”, “Помнікі гісторыі і культуры Бераставіччыны”. У гэтых брашурах ажываюць постаці гетмана Вялікага княства Літоўскага Яна Караля Хадкевіча, магістра філасофіі, прафесара Віленскага ўніверсітэта Ігната Анацэвіча з Малой Бераставіцы, міністра будаў-ніцтва БССР, Героя Сацыялістычнай Працы Івана Жыжаля з Сыраежак…Адлюстроўваецца гераічны подзвіг партызанкі з Лашы Вольгі Соламавай, генерал-маёра Івана Міхайліна і г.д. Праследжваецца лёс помнікаў гісторыі і культуры—касцёла Прасвятой Дзевы Марыі ў Бераставіцы і Алекшыцкай царквы Пакрова Прасвятой Багародзіцы.
Усе гэтыя выданні перададзены ў навучальныя ўстановы раёна, бібліятэкі і нават у Гро-дзенскую абласную навуковую бібліятэку імя Карскага, Нацыянальную бібліятэку Беларусі, дзяржаўныя архівы Гродна. І гэта яшчэ адно пацверджанне таго, што краязнаўчая дзейнасць Мікалая Іванавіча важная не толькі для нашага раёна, але і для Гродзеншчыны, краіны ў цэлым. На яго працы ўжо абапіраюцца ў вывучэнні гісторыі роднага краю студэнты і юныя края-знаўцы. А ў Мікалая Іванавіча, па-сапраўднаму ўлюбёнага ў сваю справу і ў свой край, ўжо “зрэюць” новыя задумкі— падрыхтаваць серыю матэрыялаў аб помніках Бераставіччыны, аб земляках з незвычайным лёсам, нашых сучасніках: навукоўцах, вынаходніках, работніках культуры, ардэнаносцах-ветэранах працы. Дарэчы, адзін з іх—“Штырліц” з Бераставіччыны”—ужо друкаваўся ў нашай газеце.
Мяне здзіўляе і адначасова захапляе такая прага Мікалая Іванавіча да гісторыі. Ён заўсёды ў працы—амаль увесь свой вольны час, часта ахвяруючы зносінамі з блізкімі, сям’ёй. А можа яна і заканамерная, такая зацікаўленасць Мікалая Іванавіча краязнаўствам. Лёсам выпала яму вучыцца ў школе ў Алеся Белакоза, вядомага педагога і краязнаўцы, стваральніка музея ў Гудзевічах Мастоўскага раёна, адкуль родам Мікалай Іванавіч, у БДУ – у выкладчыкаў, вядомых пісьменнікаў Ніла Гілевіча, Алега Лойкі, Івана Навуменкі. Пакінула свой адбітак знаёмства з Васілём Быкавым, з паэтамі Казімірам Камейшам, Міколам Чарняўскім, Міколам Маляўкам, Міхасём Губернатаравым, Анатолем Сербантовічам… Сустрэчы з цікавымі людзьмі падчас работы на раённым радыё, у газеце, камсамоле, райкоме партыі… Ды і наша зямля, адкуль родам матуля Мікалая Іванавіча, зямля, апавітая легендамі, якая тоіць у сябе яшчэ так многа гістарычных “белых плямаў”, спрыяе жаданню краязнаўцы пазнаць усе яе таямніцы.
Святлана Ганчарова,
фота аўтара
